Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa سنتز سبز نانوذرات اکسید روی با استفاده از عصاره میوه فی جوآ و ارزیابی فعالیت ضد باکتریایی آن ها Green Synthesis of ZnO Nanoparticles Using Feijoa sellowiana Extract and Evaluation of Their Antibacterial Activity شیمی دارویی Medicinal Chemistry پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: در سال‌های اخیر، سنتز نانوذرات فلزی به‌دلیل خواص و کاربردهای متنوع، توجه فراوانی را جلب کرده است. پژوهش‌های متعددی در زمینه سنتز نانوذرات اکسید روی از طریق روش‌های شیمیایی انجام شده، اما استفاده از ترکیبات شیمیایی و حلال‌های آلی در این روش‌ها، می‌توانند اثرات سمی برای انسان و طبیعت ا‌یجاد کنند. ترکیبات فیتوشیمیایی به‌عنوان جایگزینی ایمن و زیست‌سازگار به‌جای ترکیبات شیمیایی در سنتز نانوذرات می‌توانند استفاده شوند. عصاره‌های گیاهی، بدلیل دارا بودن آنتی‌اکسیدان‌ها، قادرند نقش عوامل کاهنده و پایدارکننده را ایفا کنند. مطالعه حاضر با هدف سنتز سبز نانوذرات اکسید روی با استفاده از عصاره میوه فی جوآ و ارزیابی فعالیت ضد باکتریایی آن ها، انجام پذیرفت. مواد و روش ‌ها: در این پژوهش تجربی- آزمایشگاهی، از عصاره آبی میوه گیاه فی‌جوآ برای سنتز سبز نانوذرات اکسید روی استفاده شد. تشکیل نانوذرات با تکنیک‌های طیف‌سنجی جذب فرابنفش، پراش اشعه ایکس (XRD) و آنالیز انرژی-پرتو ایکس (EDX) تأیید شد. مورفولوژی نانوذرات با استفاده از تصاویر حاصل از میکروسکوپ الکترونی روبشی (SEM) و EDX انجام گرفت. جهت ارزیابی فعالیت ضدمیکروبی نانوذرات از چند سویه حساس و مقاوم به سیپروفلوکساسین استفاده شد. سیپروفلوکساسین به عنوان کنترل مثبت استفاده شد و مقادیر حداقل غلظت مهارکنندگی (MIC) و حداقل غلظت باکتری‌کشی (MBC) گزارش گردید. یافته‌ها: تصاویر حاصل از SEM نشان داد که نانوذرات عمدتاً دارای شکل کروی بوده و اندازه‌ای ۲۱ تا ۴۶ نانومتر دارند. طیف‌سنجی جذب فرابنفش با مشاهده پیک جذب در محدوده ۳۷۰ نانومتر، سنتز زیستی این نانوذرات را تاییدکرد. نتایج حاصل از XRD نیز ساختار کریستالی و خلوص نانوذرات را نشان داد. بیش‌ترین فعالیت علیه سویه های حساس، مربوط به استافیلوکو اورئوس با MIC 5/10 μg/mL و علیه سویه های مقاوم، در مقابل اشرشیا کلی با MIC 21 μg/mL بود. استنتاج: براساس این نتایج، عصاره میوه فی‌جوآ قادر است بعنوان عامل زیستی در سنتز نانوذرات کمک کند. علاوه بر این، نانوذرات به‌دست ‌آمده فعالیت ضدباکتریایی قابل ‌توجهی از خود نشان دادند که نشان‌ دهنده پتانسیل کاربرد آن‌ در توسعه عوامل ضدمیکروبی سازگار با محیط ‌زیست است. Background and purpose: In recent years, the synthesis of metal nanoparticles has attracted considerable attention because of their unique physicochemical properties and broad range of applications. Extensive studies have focused on the synthesis of zinc oxide nanoparticles using chemical methods. However, these methods often involve chemical compounds and organic solvents, which may have toxic effects on humans and the environment. Phytochemicals offer an environmentally friendly alternative to conventional chemical reagents for nanoparticle synthesis.  Plant extracts are rich in antioxidant compounds that act as both reducing and stabilizing agents. Materials and methods: In this experimental research, an aqueous extract of Feijoa sellowiana (Acca sellowiana) was used for the green synthesis of zinc oxide nanoparticles (ZnONPs). The formation of these nanoparticles was confirmed by energy-dispersive X-ray spectroscopy (EDX), X-ray diffraction (XRD), and ultraviolet-visible (UV-Vis) spectroscopy, while their morphology was characterized using scanning electron microscopy (SEM) coupled with EDX. To evaluate the antibacterial activity of the synthesized nanoparticles, several ciprofloxacin-sensitive and ciprofloxacin-resistant bacterial strains were used. Ciprofloxacin served as the positive control, and the minimum inhibitory concentration (MIC) and minimum bactericidal concentration (MBC) of the nanoparticles were determined. Results: SEM analysis demonstrated that the synthesized nanoparticles exhibited a spherical morphology with particle sizes ranging from approximately 21 to 46 nm. UV-Vis spectroscopy revealed an absorption peak at approximately 370 nm, confirming the successful synthesis of ZnONPs using the plant extract. X-ray diffraction (XRD) analysis confirmed the crystalline structure and phase purity of the synthesized ZnO nanoparticles. Among the ciprofloxacin-sensitive strains, the strongest antibacterial activity was observed  against Staphylococcus aureus, with an MIC of 10.5 μg/mL. Among the ciprofloxacin-resistant strains,  the highest activity was observed against Escherichia coli, with an MIC of 21 μg/mL. Conclusion: The findings demonstrate that F. sellowiana extract is an effective reducing and stabilizing agent for the green synthesis of zinc oxide nanoparticles. Furthermore, the synthesized nanoparticles exhibited notable antibacterial activity, supporting their potential for the development of eco-friendly antimicrobial agents. مقاومت دارویی, نانوذرات اکسید روی, سنتز سبز, فعالیت آنتی باکتریال, فی جوآ Drug resistance, Zinc oxide nanoparticles, Green synthesis, Antibacterial activity, Feijoa sellowiana 26 39 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-153-48&slc_lang=fa&sid=1 Amin Barani امین بارانی 1003194753284600187420 1003194753284600187420 No PhD Student in Medicinal Chemistry, Faculty of Pharmacy, Pharmaceutical Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دستیار شیمی دارویی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات علوم دارویی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Cyrus Eslami سیروس اسلامی 1003194753284600187421 1003194753284600187421 No PhD Student in Medicinal Chemistry, Faculty of Pharmacy, Pharmaceutical Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دستیار شیمی دارویی، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات علوم دارویی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Fatemeh Owraki فاطمه اورکی 1003194753284600187422 1003194753284600187422 No Pharmacy Student, Ramsar Campus, Mazandaran University of Medical Sciences, Ramsar, Iran دانشجوی داروسازی، پردیس رامسر، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، رامسر، ایران Seyedeh Parnia Hashemi سیده پرنیا هاشمی 1003194753284600187423 1003194753284600187423 No Pharm. D., Pharmaceutical Sciences Research Center, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دکتر داروساز، دکترای حرفه ای داروسازی، مرکز تحقیقات علوم دارویی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Hamid Reza Goli حمید رضا گلی goli59@gmail.com 1003194753284600187424 1003194753284600187424 No Associate Professor, Department of Medical Microbiology and Virology, Molecular and Cell Biology Research Centre, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه میکروب شناسی و ویروس شناسی، مرکز تحقیقات بیولوژی سلولی و مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mohammad Ali Ebrahimzadeh محمد علی ابراهیم زاده zadeh20@yahoo.com 1003194753284600187425 1003194753284600187425 Yes Professor, Faculty of pharmacy, Pharmaceutical Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، دانشکده داروسازی، مرکز تحقیقات علوم دارویی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران