Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa شناسایی معیارهای موثر در طراحی بسته خدمات سلامت سالمندان: یک مطالعه مروری حیطه ای Identifying Effective Criteria for the Design of Health Service Packages for Older Adults: A Scoping Review مديريت خدمات بهداشتي و درماني Health Services Management مروری Review سابقه و هدف: تدوین بسته خدمات سلامت در اغلب کشورها با چالش‌هایی مانند ناکافی بودن معیارهای شفاف برای اولویت‌بندی خدمات مواجه است. باتوجه به روند فزاینده سالمندی، تحقق پوشش همگانی سلامت نیازمند توجه ویژه به سالمندی جمعیت است. از این رو، مطالعه مروری دامنه‌ای حاضر با هدف شناسایی معیارهای موثر در طراحی بسته خدمات سلامت سالمندان، انجام پذیرفت. مواد و روش ‌ها: پژوهش حاضر یک مطالعه مروری حیطه ای است که براساس چارچوب آرکسی و اومالی انجام شد. جستجوی مقالات در بازه زمانی 2000-2024 در پایگاه‌های داده ای معتبر داخلی و خارجی و موتور جستجوی Google Scholar با کلید واژه های فارسی و انگلیسی مشخص صورت گرفت. در نتیجه غربال مقالات و اعمال معیارهای ورود و خروج مطالعه، نهایتا 10 مقاله وارد مطالعه شد. تحلیل داده‌ها نیز به روش آنالیز موضوعی انجام گرفت. یافته‌ها: مرور مطالعات انجام شده نشان داد که 19 معیار در طراحی بسته خدمات سلامت سالمندان موثر بوده و در کشورهای مختلف به کارگرفته می‌شوند. این معیارها در پنج گروه اصلی شامل معیارهای جمعیتی، مالی، معیارهای مربوط به ارائه خدمات و ساختار مراقبت، معیارهای اثربخشی و کیفیت مراقبت، و معیارهای اجتماعی، سیاسی و اخلاقی طبقه بندی شدند. استنتاج: در چگونگی تدوین بسته‌های خدمات سلامت سالمندان در دنیا، معیارهای متعددی در تصمیم‌گیری برای پوشش خدمات نقش دارند. از میان مولفه‌های استخراج شده، معیارهای عدالت، نوع مداخله، نیاز، و محافظت مالی، بیش‌ترین کاربرد را در طراحی بسته‌های خدمات سلامت سالمندان دارند. از این ‌رو ضروری است که سیاست‌گذاران نیز در فرآیند تدوین بسته خدمات، توجه ویژه‌ای به این معیارها داشته باشند.   Background and purpose: The development of health service packages in many countries is challenged by the lack of clear criteria for prioritizing services. Given the growing trend of population aging, achieving universal health coverage requires particular attention to the healthcare needs of older adults. Therefore, this scoping review aimed to identify the key criteria used in the design of health service packages for the elderly. Materials and methods: This study was conducted as a scoping review following the Arksey and O'Malley framework. A literature search covering the period from 2000 to 2024 was performed using reputable national and international databases, together with Google Scholar, using predefined Persian and English keywords. After screening the retrieved records and applying the inclusion and exclusion criteria, a total of 10 articles were included for analysis. Data were analyzed using thematic analysis. Results: The findings showed that 19 criteria have been identified as influencing the design of health service packages for the elderly and have been adopted in various countries. These criteria were categorized into five main groups: demographic criteria, financial criteria, service delivery and care structure criteria, care effectiveness and quality criteria, and social, political, and ethical criteria. Conclusion: The findings indicate that the development of health service packages for older adults worldwide is informed by multiple criteria that influence decisions regarding service coverage. Among the identified criteria, equity, type of intervention, need, and financial protection were the most commonly applied in designing elderly health service packages. Therefore, it is essential for policymakers to give particular consideration to these criteria during the development of health service packages.   بسته خدمات سلامت, پوشش همگانی سلامت, سالمند, معیار, مرور حیطه‌ای health services, universal health coverage, aged, health priorities, decision making 309 321 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-17467-2&slc_lang=fa&sid=1 Forough Saraee فروغ سرائی foroughsaraee@yahoo.com 1003194753284600188418 1003194753284600188418 No PhD Student in Health Care Management, Department of Health Management, Policy & Economics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشجوی دکترای تخصصی مدیریت خدمات بهداشتی و درمانی، گروه مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Rajabali Daroudi رجبعلی درودی rdaroudi@yahoo.com 1003194753284600188419 1003194753284600188419 No Associate Professor, Department of Health Management, Policy & Economics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences (TUMS), Tehran, Iran دانشیار اقتصاد سلامت، گروه مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، ایران Sara Emamgholipour سارا امامقلی پور s-emamgholipour@tums.ac.ir 1003194753284600188420 1003194753284600188420 No Professor, Department of Health Management, Policy and Economics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استاد اقتصاد سلامت، گروه مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Mohammad Mahdi Nasehi محمدمهدی ناصحی mmnasehi@gmail.com 1003194753284600188421 1003194753284600188421 No Professor, Department of Pediatric Neurology, School of Medicine, Shahid Beheshti University of Medical Sciences, Tehran, Iran 5 National Center for Health Insurance Research, Tehran, Iran استاد، گروه بیماری‌های مغز و اعصاب کودکان، دانشگاه علوم پزشکی شهیدبهشتی، تهران، ایران Mohammad Arab محمد عرب arabmoha@tums.ac.ir 1003194753284600188422 1003194753284600188422 Yes Professor, Department of Health Management, Policy and Economics, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استاد گروه مدیریت، سیاستگذاری و اقتصاد سلامت، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران