fa وضعیت پراکندگی لیشمانیوز جلدی در استان مازندران 1388-1396 حشره شناسی پزشکی Medical Entomology پژوهشي-کامل Research(Original) <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">سابقه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;"> و هدف:</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> لیشمانیوزها طیفی از بیماری</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">ها هستند که به صور جلدی، جلدی- مخاطی و احشائی بروز می</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">کنند</span><span style="font-family:b zar;"> و <span style="letter-spacing:-.2pt;">توسط گونه</span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">های پشه خاکی</span></span> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">منتقل می</span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">شوند. لیشمانیوز جلدی به عنوان</span></span> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">یکی از معضلات</span></span> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">مهم بهداشتی در</span></span> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">ایران محسوب می</span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-family:b zar;">شود</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b zar;"> مطالعه</span> <span style="font-family:b zar;">حاضر به</span> <span style="font-family:b zar;">منظور</span> <span style="font-family:b zar;">تعیین وضعیت</span> <span style="font-family:b zar;">پراکنش مکانی و زمانی لیشمانیوز</span> <span style="font-family:b zar;">جلدی در شهرستان های</span> <span style="font-family:b zar;">استان مازندران بر اساس سامانه اطلاعات جغرافیایی انجام گرفت.</span><br> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">مواد و روش</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> این</span> <span style="font-family:b zar;">مطالعه توصیفی-تحلیلی گذشته</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">نگر بر اساس اطلاعات دموگرافیک و اپیدمیولوژیک ثبت شده از بیماران مبتلا به لیشمانیوز جلدی در</span> <span style="font-family:b zar;">نظام مراقبت بیماری حوزه معاونت بهداشتی طی سال</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">های 1396-1388 در دانشگاه علوم پزشکی مازندران انجام گرفت</span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b zar;"> با استفاده از اطلاعات ثبت شده از بیماران، پراکنش زمانی- مکانی بیماری در شهرستان</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">های مختلف استان مازندران با استفاده از نرم</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">ArcGIS10.4</span></span> <span style="font-family:b zar;">ترسیم شد.</span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">یافته</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">به طور کلی تعداد بیماران مبتلا به لیشمانیوز جلدی طی سال</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">های مورد مطالعه 378</span> <span style="font-family:b zar;">نفر بود. بیش</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">ترین تعداد بیمار در شهرستان ساری (71 مورد) و کم</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">ترین موارد در شهرستان عباس‌آباد (2 مورد) مشاهده شد</span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">.</span></span><span style="font-family:b zar;"> بیش</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">ترین موارد در شرق و کم</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">ترین موارد در غرب استان به ترتیب 182 و73 نفر گزارش شده است. میزان بروز در غرب استان کم</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">تر از نواحی مرکزی و شرق استان بود.</span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">استنتاج:</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> با</span> <span style="font-family:b zar;">توجه</span> <span style="font-family:b zar;">به نتایج این تحقیق و پراکندگی لیشمانیوز جلدی در ایران و شرایط استان مازندران از نظر فعالیت‌های کشاورزی، دامداری و مهاجرپذیر بودن منطقه، این بیماری می‌تواند معضل مهم بهداشتی مطرح شود و باید جهت کنترل بیماری برنامه‌ریزی</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span><span style="font-family:b zar;">های لازم انجام شود.</span><br> &nbsp;<br> &nbsp; <br> <strong>Background and purpose:</strong> The leishmaniases are a group of diseases that appear as cutaneous, mucocutaneous, and visceral leishmaniasis, transmitted by different species of sand flies. Cutaneous leishmaniasis (CL) is considered as a major public health problem in Iran. The current study was carried out to determine the spatial and temporal distribution of CL in Mazandaran Province, Iran according to Geographical Information System (GIS).<br> <strong>Materials and methods:</strong> This retrospective descriptive study was carried out according to demographic and epidemiologic data collected from patients diagnosed with CL during 2009-2017 recorded in Health deputy of Mazandaran University of Medical Sciences. The spatial and temporal distribution of CL in different cities of Mazandaran Province was mapped using ArcGIS 10.4 software.<br> <strong>Results:</strong> The number of patients with CL was 378 during the years studied. The highest and lowest numbers of CL patients were seen in Sari and Abbas Abad, respectively (n=71, n=2, respectively). Most of the cases (n= 182) were reported in east of Mazandaran and the least number of cases (n= 73) were observed in the west of province. The incidence rate in the west of the province was lower than that of the center and east of the province.<br> <strong>Conclusion:</strong> Distribution of CL in Iran, agricultural activities, livestock breeding, and migratory status in Mazandaran Province call for appropriate planning to control this disease<span dir="RTL">.</span><br> &nbsp; لیشمانیوز جلدی, استان مازندران, پراکنش مکانی-زمانی, سیستم اطلاعات جعفرافیایی cutaneous leishmaniasis, Mazandaran province, spatial-temporal distribution, Geographical Information System 58 70 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4634-3&slc_lang=fa&sid=1 Leila Ghavibazou لیلی قوی بازو 100319475328460099146 100319475328460099146 No MSc Student in Medical Entomology, Department of Medical Entomology and Vector Control, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Nasibeh Hosseini-Vasoukolaei نصیبه حسینی واسوکلایی nasibeh.hoseini@gmail.com 100319475328460099147 100319475328460099147 Yes Assistant Professor, Department of Medical Entomology and Vector Control, Health Sciences Research Center, Addiction Institute, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده اعتیاد، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Amir Ahmad Akhavan امیر احمد اخوان 100319475328460099148 100319475328460099148 No Associate Professor, Department of Medical Entomology and Vector Control, School of Public Health, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran دانشیار، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Elham Jahanifard الهام جهانی فرد 100319475328460099149 100319475328460099149 No Assistant Professor, Department of Medical Entomology and Vector Control, School of Public Health, Ahvaz Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran استادیار، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران Jamshid Yazdani-Charati جمشید یزدانی چراتی 100319475328460099150 100319475328460099150 No Associate Professor, Department of Biostatistics, Health Sciences Research Center, Addiction Institute, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه آمار زیستی، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده اعتیاد، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mahmoud Fazeli-Dinan محمود فاضلی دینان 100319475328460099151 100319475328460099151 No Assistant Professor, Department of Medical Entomology and Vector Control, Health Sciences Research Center, Addiction Institute, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه حشره شناسی پزشکی و مبارزه با ناقلین، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، پژوهشکده اعتیاد، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران