fa نفروتاکسیسیته ناشی از ماده حاجب ید دار تزریقی پس از انجام سی تی اسکن و عوامل موثر بر آن رادیولوژی Psychiatric Nursing پژوهشي-کامل Research(Original) <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">سابقه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;"> و هدف: </span></span></span><span style="font-family:b zar;">نفروتاکسیسیته ناشی از ماده حاجب(</span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="font-family:b zar;">) ناشی از </span><span style="font-family:b zar;">یک عارضه شایع بوده و به یک عامل مهم </span><span style="font-family:b zar;">بیماری و مرگ و میر</span><span style="font-family:b zar;"> بیمارستانی تبدیل شده‌است. <span style="background:white;">هدف این مطالعه، تعیین میزان بروز </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="font-family:b zar;"> <span style="background:white;">پس از انجام</span> سی<span style="background:white;">‌</span>تی <span style="background:white;">اسکن با تزریق وریدی و شناسایی ریسک فاکتورهای موثر برآن می‌&rlm;باشد.</span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"></span></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">مواد و روش</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span><span style="background:white;"><span style="font-family:b zar;"> این مطالعه توصیفی- مقطعی بر روی 100 بیمار مراجعه‌کننده به بیمارستان امام خمینی پس از انجام سی‌تی اسکن با تزریق ماده حاجب در سال 1395 انجام شد. فاکتورهای پیشگویی‌کننده‌ی بروز </span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="font-family:b zar;"> <span style="background:white;">به‌صورت متغیرهای دموگرافیک، سابقه بیماری زمینه&rlm;ای، مصرف داروهای همزمان و یافته‌های آزمایشگاهی با </span>نرم‌افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">SPSS.20</span></span><span style="font-family:b zar;"> مورد تجزیه ‌و تحلیل قرار گرفت.</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">یافته</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">در مطالعه‌ی حاضر با در نظر گرفتن افزایش در غلظت کراتینین سرمی پایه بیش تر از 25 درصد یا </span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">mg/dl</span></span> <span style="font-family:b zar;">5/0 در طی 48 ساعت پس‌از تزریق ماده حاجب به‌عنوان شاخصی از بروز </span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span>،<span style="font-family:b zar;"> میزان بروز 7 درصد تشخیص داده </span><span dir="LTR"><span style="font-family:b zar;">&lrm;</span></span><span style="font-family:b zar;">شد. نرخ بروز </span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span> <span style="font-family:b zar;">در افراد با فشارخون بالا (028/0= </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">P</span></span><span style="font-family:b zar;">)</span> <span style="font-family:b zar;">و افرادی که د<span style="background:white;">اروهای </span></span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="color:#222222;"><span style="font-size:10.0pt;">ARBs</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">مصرف می‌کردند (019/0= </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">P</span></span><span style="font-family:b zar;">)</span><span style="font-family:b zar;"> به‌طور معنی‌داری متفاوت بود. در این مطالعه </span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">BUN</span></span> <span style="font-family:b zar;">و </span><span dir="LTR" style="background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">GFR</span></span> <span style="font-family:b zar;">به‌موازات هم به‌عنوان مارکرهای دقیق‌تری نسبت به کراتینین در <span style="letter-spacing:-.1pt;">پیش‌بینی بروز </span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt;background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-family:b zar;"> بودند. با این تفاوت که </span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt;background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">BUN</span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-family:b zar;"> دارای حساسیت بالاتر و ویژگی پایین‌تر است در حالی که </span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-size:10.0pt;">e</span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt;background:white;"><span style="font-size:10.0pt;">GFR</span></span> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="font-family:b zar;">ویژگی</span></span><span style="font-family:b zar;"> بالاتر و حساسیت کم تری را نشان داد.</span><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">استنتاج:</span></span></span><span style="font-family:b zar;"> در کنار فشار خون بالا و مصرف </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">ARBs</span></span><span style="font-family:b zar;"> به‌عنوان مهم‌ترین ریسک فاکتورهای ابتلا به</span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="font-family:b zar;"> شناسایی شده در این مطالعه، شاهد عملکرد بهتر </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">BUN</span></span><span style="font-family:b zar;"> نسبت به </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">eGFR</span></span><span style="font-family:b zar;"> در پیش<span style="background:white;">‌</span>بینی بروز </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">CIN</span></span><span style="font-family:b zar;"> بودیم. قدرت بالاتر </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">BUN</span></span><span style="font-family:b zar;"> ممکن است متاثر از اندازه بزرگ<span style="background:white;">‌</span>تر مقادیر آن و در نتیجه اثر کم<span style="background:white;">‌</span>تر خطاهای آزمایشگاهی بر روی آن &rlm;باشد.<span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"></span></span></span> <strong>Background and purpose:</strong> Contrast-induced nephropathy (CIN) as a common complication of administration of contrast media (CM) is a major source of hospital morbidity and mortality. The aim of this study was to determine the incidence of CIN after contrast-enhanced CT scan and identifying the related risk factors.<br> <strong>Materials and methods:</strong> A cross-sectional study was carried out in 100 patients attending Sari Imam Khomeini Hospital who underwent contrast-enhanced CT scan in 2016. Predictors of CIN were evaluated in four general categories, including demographic variables, underlying diseases, concomitant medications, and laboratory findings. Data were analyzed in SPSS V20.<br> <strong>Results:</strong> In this study, increase in the concentration baseline serum creatinine of more than 25% or 0.5 mg/dl within 48 hours after the injection of contrast material was considered as an indicator of the incidence of CIN. Accordingly, the incidence rate was 7%. The incidence of CIN was significantly different in patients with and without hypertension (P= 0.028) and patients taking angiotensin II receptor blocking drugs (ARBs) (P= 0.019). Compared to creatinine, BUN and eGFR were both observed to be more accurate in predicting the incidence of CIN. BUN was found to have higher sensitivity and lower specificity while eGFR showed higher specificity and lower sensitivity.<br> <strong>Conclusion:</strong> In addition to hypertension and the use of ARBs as the major risk factors for the incidence of CIN, BUN was observed to be a better predictor for CIN than eGFR. Higher Efficacy of BUN could have been due to its larger size and therefore fewer laboratory errors. نفروتاکسیسیته ناشی از ماده‌ حاجب یددار, کراتینین سرم, CT اسکن contrast induced nephropathy, serum creatinine, CT scan 104 116 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-9310-1&slc_lang=fa&sid=1 Hadi Majidi هادی مجیدی hadimajidi@mazums.ac.ir 1003194753284600112939 1003194753284600112939 No Assistant Professor, Department of Radiology, Imam Khomeini Hospital, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه رادیولوژی بیمارستان امام خمینی (ره)، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران،ایران Ali Ghaemian علی قائمیان A.ghaemian@mazums.ac.ir 1003194753284600112940 1003194753284600112940 No Professor, Mazandaran Heart Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه قلب و عروق، مرکز تحقیقات قلب و عروق، بیمارستان فاطمه زهرا (س) ساری، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران،ایران Farnaz Godazandeh فرناز گذازنده Farnaz_godazandeh@yahoo.com 1003194753284600112941 1003194753284600112941 Yes Assistant Professor, Department of Radiology, Imam Khomeini Hospital, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه رادیولوژی بیمارستان امام خمینی (ره)، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران،ایران Fatemeh Espahbodi فاطمه اسپهبدی ftespahbodi@yahoo.com 1003194753284600112942 1003194753284600112942 No Associate Professor, Department of Nephrology, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه نفرولوژی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران، ایران Ruholah Abdi روح الله عبدی Sian_abdi@yahoo.com 1003194753284600112943 1003194753284600112943 No Assistant Professor, Department of Radiology, Imam Khomeini Hospital, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه رادیولوژی بیمارستان امام خمینی (ره)، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران،ایران Rezaali Mohammadpour رضاعلی محمدپور Mohammadpour2002@yahoo.com 1003194753284600112944 1003194753284600112944 No Associate Professor, Department of Biostatistics, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه آمار و اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، مازندران،ایران