fa بررسی رادیوگرافیک رادیولوسنسی‌های پری‌اپیکال دندانپزشکی Dentistry پژوهشي-کامل Research(Original) <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">سابقه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;"> و هدف:</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">ضایعات التهابی پری‌اپیکال به صورت پاسخ موضعی استخوان پری‌اپیکال دندان تعریف می‌شود که نتیجه‌ نکروز و التهاب پالپ یا بیماری‌ پریودنتال است. درمان‌های نامناسب اغلب به عنوان یکی از مهم</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">ترین عوامل مرتبط با پریودنتیت اپیکال مطرح می</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">باشد. لذا با توجه به شیوع بالا و اهمیت تشخیص به موقع رادیولوسنسی</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">های پری اپیکال، این مطالعه انجام گرفت.</span><br> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">مواد و روش</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">در این مطالعه توصیفی مقطعی، </span></span></span><span style="font-family:b zar;">332 رادیوگرافی پانورامیک بیماران مراجعه</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">کننده به بخش رادیولوژی دانشکده دندانپزشکی ساری در سال</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">های 1395تا1398 مورد ارزیابی قرار گرفت. جهت بررسی حضور ضایعات پری‌اپیکال از </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Periapical Index (PAI)</span></span><span style="font-family:b zar;"> و همچنین برای تعیین کیفیت پرکردگی درمان ریشه، از شاخص‌های بهینه کیفیت دندان‌های تحت درمان استفاده شد. داده</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">ها با نرم</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">افزار </span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">SPSS V.016</span></span><span style="font-family:b zar;"> مورد تحلیل آماری قرار گرفتند.</span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">یافته</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">ها:</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">4/75 درصد از دندان‌های مورد بررسی دارای ضایعات پری‌اپیکال (</span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">PAI=III-V</span></span><span style="font-family:b zar;">) بودند.</span> <span style="font-family:b zar;">2/90 درصد از دندان‌های درمان ریشه شده و 68 درصد از دندان‌های درمان نشده دارای ضایعه بودند.</span><span style="font-family:b zar;"> درصد شیوع رادیولوسنسی‌های پری اپیکال در دندان‌های درمان ریشه شده دارای پر کردگی با تراکم</span> <span style="font-family:b zar;">و طول نامناسب بیش‌تر بود. همچنین این ضایعات در مردان بیش‌تر از زنان مشاهده شد</span><span style="font-family:b zar;">. حضور ضایعات در فکین، از قدام به خلف افزایش یافته و فراوانی ضایعات در ماگزیلا نسبت به مندیبل بیش</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">تر بود.</span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:b koodak;">استنتاج:</span></span></span> <span style="font-family:b zar;">فراوانی ضایعات پری‌اپیکال در دندان‌های تحت درمان ریشه بسیار بالا بود. این یافته‌ها نشان می</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">دهد که کیفیت تراکم و طول پرکردگی، تاثیر بسیار زیادی بر حضور ضایعات پری‌اپیکال دارد و انجام درمان ریشه با استاندارد پایین منجر به میزان موفقیت پایین این نوع از درمان می</span><span style="font-family:b zar;">‌</span><span style="font-family:b zar;">شود.</span><br> &nbsp; <strong>Background and purpose:</strong> Periapical inflammatory lesions are localized periapical bone reactions that result from pulp necrosis and inflammation or periodontal diseases. Inappropriate treatments are often considered as one of the main factors associated with apical periodontitis. This study was done to evaluate periapical radiolucencies in panoramic radiographs.<br> <strong>Materials and methods:</strong> In this cross-sectional study, 332 panoramic radiographs of patients attending Sari School of Dentistry (2016-2019) were assessed. The Periapical Index was used to evaluate the presence of periapical lesions. Also, the quality of treated teeth was determined by optimal quality indices. Data analysis was done in SPSS V.016<br> <strong>Results:</strong> Periapical lesions (PAI = III-V) were seen in 75.4% of the teeth investigated and in 90.2% of teeth with root canal therapy (RCT) and 68% of untreated teeth. Periapical radiolucencies were mostly found in RCT teeth with inadequate filling density and length. The prevelance of lesions were higher in males. The presence of lesions increased in jaws from the anterior to the posterior, and the frequency of lesions was higher in the maxilla than the mandible.<br> <strong>Conclusion:</strong> The frequency of periapical lesions in RCT teeth was very high. The findings showed that the quality of density and length of filling has a significant effect on prevelance of preapical lesions. Poor RCT leads to low success rate in the treatment of teeth.<br> &nbsp; ضایعات پری‌اپیکال, درمان ریشه, پانورامیک periapical lesions, root canal therapy, panoramic 32 43 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-12062-1&slc_lang=fa&sid=1 Abbas Mesgarani عباس مسگرانی a_mesgarani@yahoo.com 1003194753284600116870 1003194753284600116870 No Assistant Professor, Department of Endodontics, Faculty of Dentistry, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه اندودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Narjes Hoshyari نرجس هوشیاری narjeshoshyari@rocketmail.com 1003194753284600116871 1003194753284600116871 No Assistant Professor, Department of Endodontics, Faculty of Dentistry, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه اندودانتیکس، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Bentolhoda Moghadassi بنت الهدی مقدسی hoda.maghadasi@gmail.com 1003194753284600116872 1003194753284600116872 No Dentistry Student, Faculty of Dentistry, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی دندانپزشکی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Jaber Mousavi سید جابر موسوی j_mousavi@mazums.ac.ir 1003194753284600116873 1003194753284600116873 No Assistant Professor, Department of Community Medicine, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه پزشکی اجتماعی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Foroozan Farahbod فروزان فرهبد forooz.farahbod@gmail.com 1003194753284600116874 1003194753284600116874 Yes Assistant Professor, Department of Radiology, Faculty of Dentistry, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه رادیولوژی، دانشکده دندانپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران