fa بهینه سازی استخراج کلشی‌سین از بنه گیاه سورنجان ایرانی (Colchicum Kurdicum (Bornm.) Stef.): بررسی فعالیت‌های ضد التهابی و آنتی اکسیدانی عصاره گیاه فارماکوگنوزی(تهیه دارو از منابع طبیعی) Pharmacognosy پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: گیاه سورنجان ایرانی یک گیاه تک لپه‌ای و بومی ایران می‌باشد. بنه و دانه‌های این گیاه حاوی ترکیبات فعال داروئی مخصوصا آلکالوئیدهای تروپولونی بوده که در درمان التهابات، آرتریت روماتوئید، نقرس، دردهای مفصلی و سرطان کاربرد دارد. هدف اصلی این مطالعه ایده‌آل سازی استخراج کلشی‌سین از بنه این گیاه و بررسی فعالیت‌های ضد التهابی و آنتی اکسیدانی عصاره‌های آن می‌باشد.<br> مواد و روش‌ها: در این مطالعه، استخراج کلشی‌سین از گیاه سورنجان با استفاده از روش اولتراسوند در سیستم حلال متانل/آب (70:30) ایده‌آل سازی شده است. همچنین از روش سطح-پاسخ برای آنالیز ایده‌آل سازی استفاده شده و تاثیر 3 پارامتر زمان استخراج، نسبت حلال به گیاه و دما مورد آنالیز قرار گرفتند. در نهایت فعالیت‌های ضد التهاب و آنتی اکسیدان عصاره‌ها بررسی شدند.<br> یافته‌ها: شرایط ایده‌آل شامل زمان استخراج 180 دقیقه، نسبت حلال به گیاه 20 و دمای 60 درجه سانتی‌گراد بوده که باعث استخراج کلشی‌سین به میزان <span dir="LTR">0.98 &plusmn; 0.04</span> میلی‌گرم بر گرم بنه خشک شد. همچنین، فعالیت‌های ضد التهابی و آنتی اکسیدانی عصاره‌ها مناسب بودند.<br> استنتاج: بر اساس این مطالعه، روش اولتراسوند بعنوان یک روش ایده‌آل برای استخراج کلشی‌سین معرفی شده که در آن &nbsp;بازدهی عصاره‌گیری با زمان عصاره‌گیری، افزایش نسبت حلال به گیاه و افزایش دما بطور قابل توجهی افزایش می‌یابد.<span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">سابقه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;"> و هدف:</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> گیاه سورنجان ایرانی یک گیاه تک لپه‌ای و بومی ایران می‌باشد. بنه و دانه‌های این گیاه حاوی ترکیبات فعال دارویی مخصوصا آلکالوئیدهای تروپولونی بوده که در درمان التهابات، آرتریت روماتوئید، نقرس، دردهای مفصلی و سرطان کاربرد دارد. هدف اصلی این مطالعه ایده‌آل سازی استخراج کلشی‌سین از بنه این گیاه و بررسی فعالیت‌های ضد التهابی و آنتی اکسیدانی عصاره‌های آن می‌باشد.</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">مواد و روش</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">ها:</span></span></span> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">در این مطالعه، استخراج کلشی‌سین از گیاه سورنجان با استفاده از روش اولتراسوند در سیستم حلال آب/متانل (70:30) بهینه‌سازی شده است. همچنین، از روش سطح- پاسخ برای آنالیز بهینه‌سازی استفاده شده و تاثیر 3 پارامتر زمان استخراج، نسبت حلال به گیاه و دما مورد آنالیز قرار گرفته است. تعیین مقدار کلشی‌سین با </span></span></span><span dir="LTR" style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">HPLC</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> انجام شد. در نهایت فعالیت‌های ضد التهاب و آنتی‌اکسیدان عصاره‌ها مورد بررسی قرار گرفتند.</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">یافته</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">ها:</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> شرایط ایده‌آل شامل زمان استخراج 180 دقیقه، نسبت حلال به گیاه 20 و دمای 60 درجه سانتی‌گراد بود که باعث استخراج کلشی‌سین به میزان 04/0 </span></span></span><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">&plusmn;</span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> 98/0 میلی‌گرم بر گرم بنه خشک شد. همچنین، افزایش دما باعث کاهش زمان عصاره‌گیری و کاهش نسبت حلال به گیاه گردید. بیش‌ترین فعالیت‌های ضد التهابی و آنتی اکسیدانی به ترتیب در عصاره‌های شماره 7 و 12 مشاهده شدند.</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">استنتاج:</span></span></span> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">بر اساس این مطالعه، روش اولتراسوند به‌عنوان یک روش ایده‌آل برای استخراج کلشی‌سین معرفی شده است.</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span></span><span dir="LTR"></span> <strong>Background and purpose:</strong> <em>Colchicum kurdicum </em>(Bornm.) Stef. is a monocotyledon plant which is endemic to Iran. The corm and seeds of this plant have some bioactive compounds, especially tropolone alkaloids that are used in treatment of inflammations, rheumatoid arthritis, gout, joint pains, and cancers. This study aimed at optimization of colchicine extraction from the corms of <em>C. kurdicum</em> and evaluating anti-inflammatory and anti-oxidant activities of the extracts.<br> <strong>Materials and methods:</strong> The extraction of colchicine from <em>C. kurdicum</em> was optimized by the ultrasonic-assisted extraction method in methanol/deionized water (70:30) solvent system. The response-surface method was also used for analysis and optimization of the extraction<strong><span dir="RTL">.</span></strong> The effects of extraction time, solvent/plant ratio, and temperature were analyzed. Moreover, the extracted colchicine was assayed by HPLC. Finally, anti-inflammatory and anti-oxidant activities of the extracts were evaluated.<br> <strong>Results:</strong> Colchicine/g corm (0.98&plusmn;0.04 mg) was achieved in optimum condition; extraction time of 180 min, solvent/plant ratio of 20 ml/g, and temperature of 60 ^oC. Also, increase in temperature decreased the extraction time and solvent/plant ratio. The highest anti-inflammatory and anti-oxidant activities were found in extracts 7 and 12.<br> <strong>Conclusion:</strong> In this study, ultrasonic-assisted extraction was found as an effective method for extraction of colchicine from <em>C. kurdicum</em>. کلشی‌سین, ترکیب آنتی توبولین, خانواده سورنجان, ایده‌آل سازی, اولتراسونیک colchicine, antitubulin compound, colchicaceae family, optimization, ultrasonic 126 135 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-11413-3&slc_lang=fa&sid=1 Ali Davoodi علی داوودی adavoodi.pharm@gmail.com 1003194753284600118314 1003194753284600118314 No PhD Student in Pharmacognosy, Student Research Committee, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی PhD فارماکوگنوزی، کمیته تحقیقات دانشجوئی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Seyed Jalal Hosseinimehr سیدجلال حسینی مهر SJ-Hosseinimehr@yahoo.com 1003194753284600118315 1003194753284600118315 No Professor, Department of Radiopharmacy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، گروه داروسازی هسته‌ای، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Saeed Emami سعید امامی Sd-Emami@gmail.com 1003194753284600118316 1003194753284600118316 No 3 Professor, Pharmaceutical Sciences Research Center, Department of Medicinal Chemistry, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، مرکز تحقیقات علوم داروئی، گروه شیمی داروئی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Masoud Azadbakht مسعود آزادبخت Masoudazadbakht@gmail.com 1003194753284600118317 1003194753284600118317 No Assistant Professor, Department of Plant Systematics, High Educational of Sanna Institute, Sari, Iran استادیار، گروه سیستماتیک گیاهی، موسسه آموزش عالی سنا، ساری، ایران Mohammad Azadbakht محمد آزادبخت azadbakht110@gmail.com 1003194753284600118318 1003194753284600118318 Yes Professor, Department of Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، گروه فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران