fa مروری بر برخی از چالش های تولید و مصرف محصولات تراریخته بیوتکنولوژی Biotechnology مروری Review <span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">تولید و مصرف محصولات اصلاح شده ژنتیکی از منظر تاثیرات زیست محیطی، بهداشتی و اخلاقی، بسیار بحث برانگیز بوده</span></span><span style="font-family:B Zar;">‌<span style="color:black;">اند. بیش</span>‌<span style="color:black;">تر این مناقشات به دلایلی از قبیل عدم اعتماد به مقامات نظارتی، دانشمندان و تصمیم</span>‌<span style="color:black;">گیری</span>‌<span style="color:black;">های فن سالارانه بوده است. در میان تمامی این نگرانی</span>‌<span style="color:black;">ها، مسائل حوزه سلامت و بهداشت، آلرژی زایی و مقاومت به آنتی</span>‌<span style="color:black;">بیوتیک</span>‌<span style="color:black;">ها اهمیت بیش</span>‌<span style="color:black;">تری داشته</span>‌<span style="color:black;">اند. از آن</span>‌<span style="color:black;">جا که بسیاری از مشکلات توسعه جامعه امروزی، از سلامت عمومی گرفته تا کمبود انرژی، آب و همچنین مشکلات اقتصادی، با نظام تغذیه مرتبط می</span>‌<span style="color:black;">باشند، این مقاله، ضمن پرداختن به موضوعات قابل بحث در مقوله تراریخته، به ارائه راهکارهای مفید در استفاده صحیح از این فناوری و اصلاح نگرش مردم بر تأثیرات زیست فناوری در مواد غذایی و کشاورزی و برنامه</span>‌<span style="color:black;">های کاربردی حال و آینده می</span>‌<span style="color:black;">پردازد. در این مطالعه مروری، کلیدواژه</span>‌<span style="color:black;">های </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Genetically modified plants</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">GMOs Safety</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Health risks</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> در پایگاه‌های اطلاعاتی </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Google scholar</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Pubmed</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Scopus</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">، </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Science direct SID</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> و </span></span><span dir="LTR"><span style="color:black;"><span style="font-size:10.0pt;">Civilica</span></span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"> مورد جست‌وجو قرارگرفت و اطلاعاتی شامل تعریف زیست فناوری، محصولات تراریخته، روش</span></span><span style="font-family:B Zar;">‌<span style="color:black;">های تکنیکی برای بررسی این محصولات، سازمان</span>‌<span style="color:black;">های درگیر، منافع و معایب مصرف این محصولات، گردآوری شد. </span>با تصویب قوانین خاص در زمینه فعالیت‌های حوزه زیست فناوری ضمن رعایت اصول ایمنی و حفاظتی پروتکل ایمنی زیستی و همچنین ایجاد سیستم ارزیابی و انتشار مداوم اطلاعات و ارتقا دانش در سطح عمومی درباره محصولات تراریخته، امکان استفاده ایمن از این فناوری فراهم خواهد شد.</span><span style="font-family:B Zar;"><span style="font-size:10.0pt;"></span></span> The production and consumption of genetically modified (GM) products are highly controversial due to their environmental, health, and ethical impacts. Most of these disputes are caused by distrust of regulatory authorities, scientists, and technocratic decisions. Among all these concerns, health issues, allergenicity and antibiotic resistance are more important. Many of today&#39;s social development problems, including public health, energy, water scarcity, and economic problems are associated with the nutrition system. So, this article provides useful solutions for appropriate utilization of GM products at present and future and aims to improve the people&#39;s attitudes towards the impacts of biotechnology on food and agriculture. The current study was carried out in electronic databases, including Google Scholar, Pubmed, Scopus, Science direct, SID and Civilica using the following keywords: Genetically modified plants, GMOs safety, and Health risks. Information about biotechnology, transgenic products, technical methods for the assessment of these products, the organizations involved, and the benefits and disadvantages of GM products were recorded. Safe use of GM products could be achieved by approving specific rules in biotechnology, while respecting the safety principles, continuous evaluation and dissemination of information, and upgrading the public knowledge about these products. اصلاح شده ژنتیکی, تراریخته, زیست فناوری genetically modified, transgenic, biotechnology 154 172 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-11398-2&slc_lang=fa&sid=1 Leila Najafian لیلا نجفیان najafian_5828@yahoo.com 1003194753284600119555 1003194753284600119555 No Assistant Professor, Department of Food Science and Technology, Sari Branch, Islamic Azad University, Sari, Iran استادیار، گروه علوم و صنایع غذایی، واحد ساری، دانشگاه آزاد اسلامی، ساری، ایران Ali Zamanmirabadi علی زمان میرآبادی alizaman2006@gmail.com 1003194753284600119556 1003194753284600119556 No PhD Student in Plant Pathology, Applied Research & Seed Production Center, Oilseed Research and Development Co., Mazandaran, Iran دانشجوی دکترای آسیب شناسی گیاهی، مرکز تحقیقات کاربردی و تولید بذر، شرکت توسعه کشت دانه های روغنی، مازندران، ایران Fatemeh Khaleghi فاطمه خالقی ftkhaleghi@yahoo.com 1003194753284600119554 1003194753284600119554 Yes PhD in Natural Products, The Health of Plant and Livestock Products Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دکتری شیمی ترکیبات طبیعی، مرکز تحقیقات سلامت فرآورده های گیاهی و دامی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران