fa بررسی کیفی و کمی آلکالوئیدهای پیرولیزیدینی در گیاهان دارویی عرضه شده در عطاری ها داروسازی Pharmacy گزارش کوتاه Brief Report &nbsp;<span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">سابقه</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;"> و هدف:</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"> آلکالوئیدهای پیرولیزیدین، گروهی از ترکیبات شیمیایی هستند که در خانواده</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">های مختلف گیاهی به عنوان متابولیت</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">های ثانویه </span><span style="font-family:B Zar;">مشاهده می</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">شوند. این ترکیبات می</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">توانند مشکلات مختلفی مانند آسیب های کبدی، کلیوی و ریوی ایجاد کنند و وجود آن</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">ها در محصولات گیاهی عطاری ها خطر آسیب دیدگی را افزایش می دهد. بنابراین هدف از این مطالعه&nbsp; ارزیابی کمی و کیفی آلکالوئیدهای پیرولیزیدین در گیاهان دارویی عطاری</span><span style="font-family:B Zar;"> های</span><span style="font-family:B Zar;"> شهرستان ساری بود.</span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">مواد و روش</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.1pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">ها:</span></span></span> <span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">126 نمونه گیاهی از عطارهای ساری در سال 1397 جمع</span></span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">آوری شد. برای ارزیابی کیفی به صورت آزمایشگاهی از معرف ارلیخ استفاده شد، سپس از کروماتوگرافی گازی &nbsp;برای شناسایی و کمیت آلکالوئیدها استفاده شد.</span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">یافته</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span></span><span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">ها:</span></span></span><span style="font-family:B Zar;"> در آزمایشات عصاره گیاه </span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Echium amoenum</span></span></em><span style="font-family:B Zar;"> حاوی </span><span style="font-family:B Zar;">۶۱/۶</span> <span style="font-family:B Zar;">درصد سوپینین و </span><span style="font-family:B Zar;">۸۳/۱۲</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد یوروپین و فاقد هلیوترین تشخیص داده شد. عصاره گیاه </span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Malva sylvestris</span></span></em><span style="font-family:B Zar;"> دارای </span><span style="font-family:B Zar;">۶۸/۳۱</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد</span> <span style="font-family:B Zar;">هلیوترین و </span><span style="font-family:B Zar;">۵۴/۳</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد یوروپین تشخیص داده شد و فاقد سوپینین بود. عصاره گیاهان </span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Helicteres isora</span></span></em><span style="font-family:B Zar;">، </span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Melissa</span></span></em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;"> <em>officinalis</em></span></span><em><span style="font-family:B Zar;">، </span></em><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Triticum sp.</span></span></em><em><span style="font-family:B Zar;">، </span></em><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Rosmarinus officinalis</span></span></em><span style="font-family:B Zar;"> به ترتیب حاوی </span><span style="font-family:B Zar;">۸۱/۱۱</span><span style="font-family:B Zar;">، </span><span style="font-family:B Zar;">۱۶/۲۲</span><span style="font-family:B Zar;"> ،</span><span style="font-family:B Zar;">۱۷/۱۰</span><span style="font-family:B Zar;"> و </span><span style="font-family:B Zar;">۳۳/۵</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد سوپینین و همچنین51/41، ۳۱/۱۹،</span> <span style="font-family:B Zar;">۴۸/۵۵</span><span style="font-family:B Zar;"> و </span><span style="font-family:B Zar;">۴۴/۳۵</span><span style="font-family:B Zar;">درصد هلیوترین بودند. هیچکدام از این عصاره های گیاهان یوروپین را در آزمایش نشان ندادند. عصاره گیاه </span><em><span dir="LTR"><span style="font-size:10.0pt;">Urtica dioica</span></span></em><span style="font-family:B Zar;"> تنها عصاره</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">ای بود که هر سه ترکیب را در خود داشت (</span><span style="font-family:B Zar;">۸۷/۱۴</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد سوپینین،</span><span style="font-family:B Zar;">۱۷/۳۰</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد هلیوترین و </span><span style="font-family:B Zar;">۳۷/۵</span><span style="font-family:B Zar;"> درصد یوروپین).</span><span style="color:black;"><span style="font-family:B Zar;"></span></span><br> <span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"><span style="font-family:B Koodak;">استنتاج:</span></span></span> <span style="font-family:B Zar;">میزان اندکی از گیاهان مورد آزمایش حاوی آلکالوئیدهای پیرولیزیدینی بودند.</span> <span style="font-family:B Zar;">بنابرین خطر جدی در مصرف گیاهان عطاری ها&nbsp; از نظر این ترکیبات وجود ندارد. اما برای ارزیابی</span><span style="layout-grid-mode:line;"><span style="font-family:B Zar;">‌</span></span><span style="font-family:B Zar;">های بیش تر به جامعه آماری بیش تری &nbsp;از گیاهان عطاری ها نیاز است.<span style="letter-spacing:-.2pt;"><span style="color:black;"></span></span></span> <strong>&nbsp;Background and purpose:</strong> Pyrrolizidine alkaloids (PAs) are a group of chemical compounds that are seen as secondary metabolites in different plant families. These compounds can cause liver, kidney, and lung damages and their presence in various herbal products increases the risk of injury. This study aimed at performing qualitative and quantitative evaluation of pyrrolizidine alkaloids in medicinal plants in herb shops in Sari, north of Iran.<br> <strong>Materials and methods:</strong> Hundred twenty-six herbal samples were collected from herb shops in Sari, Iran 2018. Ehrlich reagent was used for qualitative evaluation. Then, gas chromatography was used to identify and quantify the alkaloids.<br> <strong>Results:</strong> Experiments revealed that <em>Echium amoenum</em> contained supinine (6.61%), europine (12.83%), and no heliotrine. <em>Malva sylvestris</em> had 31.68% and 3.54% heliotrine and europine, respectively and no supinine. <em>Helicteres isora</em>, <em>Melissa officinalis</em>, <em>Triticum sp</em>. and <em>Rosmarinus officinalis</em> contained 11.81, 22.16, 10.17, and 5.33% supinine and 41.51, 19.31, 55.48, and 35.44% heliotrine, respectively. None of these plants showed europine. <em>Urtica dioica </em>was the only plant that contained all three compounds (14.87% supinine, 30.17% heliotrine, and 5.37% europine).<br> <strong>Conclusion:</strong> A small number of samples contained pyrrolizidine alkaloids. Therefore, there is no threat in using them. Further studies are required to investigate more herbal products. آلکالوئید پیرولیزیدینی, کروماتوگرافی گازی, عطاری pyrrolizidine alkaloid, gas chromatography, herb shops 109 114 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-11413-5&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Ebrahimi فاطمه ابراهیمی febrahimi201515@gmail.com 1003194753284600128805 1003194753284600128805 No Pharmacy Student, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی کمیته تحقیقات، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mohammad Azadbakht محمد آزادبخت azadbakhtm@hotmail.com 1003194753284600128806 1003194753284600128806 Yes Professor, Department of Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، گروه فارماکوگنوزی، دانشکده ی داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران, ساری، ایران Fatemeh Akbari فاطمه اکبری dr.fateme.akbari@outlook.com 1003194753284600128807 1003194753284600128807 No PhD Student in Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی PhD فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Ali Davoodi علی داودی www.davoodi120@gmail.com 1003194753284600128808 1003194753284600128808 No PhD Student in Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجوی PhD فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Saied Godarzi سعید گودرزی www.godarzi23@gmail.com 1003194753284600128809 1003194753284600128809 No Professor, Department of Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Tehran University of Medical Sciences, Tehran, Iran استاد، گروه فارماکوگنوزی، دانشکده ی داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Masoud Azadbakht مسعود آزادبخت www.azadbakht130@gmail.com 1003194753284600128810 1003194753284600128810 No Assistant Professor, Department of Plant Systematics, Sana Institute of Higher Education, Sari, Iran استادیار، گروه سیستماتیک گیاهی، موسسه آموزش عالی سنا، ساری، ایران