fa ارزیابی اثر محافظتی عصاره مارچوبه بر سمیت کبدی ناشی از مواجهه با عصاره پیرگیاه در موش های صحرایی نر فارماکوگنوزی(تهیه دارو از منابع طبیعی) Pharmacognosy پژوهشي-کامل Research(Original) <span style="font-size:16px;"><span style="line-height:2;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="FA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">سابقه</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt"> و هدف:</span></span></span></span> <span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">بیماری کبدی یکی از مشکلات جهانی است که با مرگ و میر بالایی همراه می‌باشد. طبق گزارش </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">WHO</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> در حدود 500 میلیون نفر در جهان مبتلا به هپاتیت مزمن هستند که باعث مرگ بیش از 1 میلیون نفر آن‌ها می‌گردد. گیاهان دارویی به‌عنوان یک منبع حیاتی، به طور بالقوه برای پیشگیری و درمان بیماری‌های کبدی به‌کار می‌روند. یکی از گیاهانی که در طب سنتی جهت درمان آسیب‌های کبدی استفاده می‌شود مارچوبه است. بنابراین اثربخشی آن در برابر سمیت کبدی القاشده با پیرولیزیدین آلکالوئیدها (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">PA</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">) در این مطالعه مورد بررسی قرار گرفت.</span></span></span><span lang="FA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:#0e101a"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">مواد و روش</span></span></span></span><span lang="FA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">‌</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.1pt">ها:</span></span></span></span> <span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">در این ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﺗﺠﺮﺑﻲ 60 ﺳﺮ ﻣﻮش ﺻحرایی نر آﻟﺒﻴﻨﻮ از ﻧﮋاد وﻳﺴﺘﺎر ﺑﻪ 6 ﮔﺮوه ده ﺗﺎﻳﻲ&nbsp; ﺗﻘﺴﻴﻢ ﺷﺪﻧﺪ. ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪعنوان ﻛﻨﺘﺮل نرمال سالین در نظر گرفته شد و درﮔﺮوه دوم با ﺗﺘﺮاﻛﻠﺮﻳﺪ ﻛﺮﺑﻦ و در چهار ﮔﺮوه بعدی توسط عصاره پیر گیاه به مدت یک هفته، سمیتﻛﺒﺪی اﻳﺠﺎد ﺷﺪ. از اﻳﻦ ﭼﻬﺎر ﮔﺮوه ﻳﻚ ﮔﺮوه ﺑﻪ‌ﻋﻨﻮان کنترل منفی و ﺳﻪ ﮔﺮوه دﻳﮕﺮ روزاﻧﻪ ﺑﻪ‌ﺗﺮﺗﻴﺐ 100،300 و 600 میلی‌گرم بر کیلوگرم عصاره مارچوبه به‌صورت خوراکی به‌مدت 14 روز در یافت کردند. درگروه‌های 1 و2 و3 در پایان هفته اول جهت بررسی ایجاد سمیت کبدی و بقیه گروه‌ها در پایان 21 روز، آﻧﺰﻳم‌های آﻻﻧﻴﻦ آﻣﻴﻨﻮﺗﺮاﻧﺴﻔﺮاز( </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">ALT</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">) و آﻟﻜﺎﻟﻴﻦ ﻓﺴﻔﺎﺗﺎز</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">(ALP)</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">، آﺳﭙﺎرﺗﺎت آﻣﻴﻨﻮﺗﺮاﻧﺴﻔﺮا </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">(AST)</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">، هم‌چنین غلظت‌ﻫﺎی ﺳﺮﻣﻲ ﭘﺮوﺗﺌﻴﻦ ﺗﺎم، آلبومین و ﺑﻴﻠﻲ‌روﺑﻴﻦ ﻛﻪ از ﺷﺎﺧﺺ‌ﻫﺎی آﺳﻴﺐ‌ﻫﺎی ﻛﺒﺪی اﺳﺖ، اﻧﺪازه‌ﮔﻴﺮی و ﺑﺎ اﺳﺘﻔﺎده از آزمون آماری </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">ANOVA</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> ﺗﺠﺰﻳﻪ و ﺗﺤﻠﻴﻞ ﮔﺮدﻳﺪ.</span></span></span> <span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">هم‌چنین بررسی بافتی از کبد به عمل آمد.</span></span></span><span lang="FA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span><br> <span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><span lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">یافته</span></span></span></span><span lang="FA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">‌</span></span></span></span><span lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">ها:</span></span></span></span> <span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">دریافت خوراکی عصاره پیر گیاه باعث افزایش مقدار بیلی روبین، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">ALP</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">،</span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">ALT </span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">، </span></span></span><span dir="LTR"><span style="color:black">AST</span></span><span lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"> و کاهش پروتئین تام و آلبومین در مقایسه با گروه کنترل شد. مصرف عصاره گیاه مارچوبه سبب شد این فاکتورها در بیش‌تر موارد به شکل معنی‌داری به گروه کنترل نزدیک گردد. بررسی‌های بافتی نشانگر بهبود نسبی آسیب‌های کبدی ناشی از پیر گیاه توسط عصاره مارچوبه بود.</span></span></span><span lang="FA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black"></span></span></span></span></span></span><br> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span b="" koodak="" style="font-family:"><span style="color:black"><span style="letter-spacing:-.2pt">استنتاج:</span></span></span></span> <span dir="RTL" lang="AR-SA"><span b="" style="font-family:" zar=""><span style="color:black">ﻧﺘﺎﻳﺞ ﺣﺎﺻﻞ از اﻳﻦ ﻣﻄﺎﻟﻌﻪ ﻧﺸﺎن ﻣﻲ‌دﻫﺪ ﻋﺼﺎره ﮔﻴﺎه مارچوبه در ﺑﺮاﺑﺮ آﺳﻴﺐ‌ﻫﺎی ﻛﺒﺪی اﻳﺠﺎد ﺷﺪه ﺗﻮﺳﻂ عصاره پیر گیاه دارای اﺛﺮات ﻣﺤﺎﻓﻈﺘﻲ اﺳﺖ</span></span></span></span></span> <span style="font-size:16px;"><span style="line-height:2;"><span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span arial="" style="font-family:"><span style="letter-spacing:-.2pt">Background and purpose:</span></span></b> Liver disease is one of the global problems that are associated with high mortality. According to the WHO, about 500 million people are living with chronic hepatitis infection, which kills more than one million people a year. Medicinal plants are a vital resource, potentially used to prevent and treat liver disease. One of the plants used in traditional medicine to treat liver damage is Asparagus. It could be effective against pyrrolizidine alkaloids (PA) induced hepatotoxicity, which was investigated in this study.</span><br> <span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span arial="" style="font-family:">Materials and methods:</span></b><b> </b>In this experimental study, 60 male Wister rats were divided into six groups, each having ten rats. One group was considered as the control group; the second group received carbon tetrachloride, and the other four groups received <i>Senecio vulgaris L.</i> extract for one week to induce liver toxicity. Among four which received <i>Senecio vulgaris</i> extract, one was the negative control, and the others received 100, 300, and 600 mg/kg of <i>Asparagus officinalis L.</i> extract orally for 14 days. Three weeks after the start of the study, aspartate transaminase (AST), alkaline phosphatase (ALP), and alanine transaminase (ALT) enzymes along with the serum concentration of total protein, albumin, and bilirubin were measured. Moreover, liver tissue was assessed in all the groups. The ANOVA test was utilized to analyze the data.</span><br> <span new="" roman="" style="font-family:" times=""><b><span arial="" style="font-family:">Results:</span></b><b> </b>Receiving oral <i>Senecio vulgaris</i> extract led to an increase in bilirubin, ALP, ALT, and AST levels and a decrease in total protein and albumin in the experimental groups compared to the control group. Moreover, <i>Asparagus officinalis</i> extract consumption helped these factors to become statistically closer to the control group. Histological studies indicated improvement in liver failure caused by <i>Senecio vulgaris</i> extract.</span><br> <b><span arial="" style="font-family:">Conclusion:</span></b><span new="" roman="" style="font-family:" times=""> <i>Asparagus officinalis</i> extract has protective effects against liver failures caused by <i>Senecio vulgaris</i> extract.</span></span></span> سمیت کبدی, مارچوبه, محافظت کبدی, آمینوترانسفرازها,آلکالین فسفاتاز hepatotoxicity, Asparagus officinalis, hepatoprotective, aminotransferase, alkaline phosphatase 1 12 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-11413-6&slc_lang=fa&sid=1 Fatemeh Moshtaghi فاطمه مشتاقی mehr9037@yahoo.com 1003194753284600163406 1003194753284600163406 No PhD Biology, Faculty of Basic Sciences, Damghan Branch, Islamic Azad University, Damghan, Iran دکتری فیزیولوژی جانوری، دانشکده علوم پایه، دانشگاه آزاد اسلامی واحد دامغان، دامغان، ایران Mohammad Azadbakht محمد آزادبخت azadbakht110@gmail.com 1003194753284600163407 1003194753284600163407 Yes Professor, Department of Pharmacognosy, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran AND Medicinal Plant Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، گروه فارماکوگنوزی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران ومرکز تحقیقات سلامت فراورده‌های گیاهی و دامی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Soheil Azizi سهیل عزیزی soheil_azizi@yahoo.com 1003194753284600163408 1003194753284600163408 No Assistant Professor, Department of Laboratory Sciences, Faculty of Paramedicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Sobhan Sina سبحان سیناء sinasobhan90@yahoo.com 1003194753284600163409 1003194753284600163409 No Medical Student, Faculty of Medicine, Islamic Azad University, Sari, Iran دانشجوی پزشکی، دانشکده پزشکی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد ساری، ساری، ایران Fateme Alizade فاطمه علیزاده 1003194753284600163410 1003194753284600163410 No دانشجوی دکترای داروسازی سنتی، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران