Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa ارزیابی وضعیت فرسودگی شغلی اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران و رابطه آن با عوامل جمعیت شناختی Assessment of Burnout Among Faculty Members at Mazandaran University of Medical Sciences and Its Association with Demographic Factors آموزش پزشكی medical education پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: با توجه به نقش کلیدی اعضای هیئت علمی در امر آموزش دانشجویان، ارزیابی فرسودگی شغلی اعضای هیئت علمی دانشگاه‌های علوم پزشکی امری ضروری است. شناخت وضعیت اعضای هیئت علمی، می‌تواند مسئولین و برنامه‌ریزان را در جهت تصمیم‌گیری‌های موثرتر، کیفیت زندگی کاری و در نهایت افزایش اثربخشی یاری نماید. مطالعه حاضر با هدف تعیین میزان فرسودگی شغلی در بین اعضای هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران، انجام پذیرفت. مواد و روش‌ها: در این مطالعه توصیفی- مقطعی، 125 عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند، مشارکت داشتند. برای جمع‌آوری داده‌ها، از پرسشنامه استاندارد فرسودگی شغلی Maslach  (خستگی عاطفی (9 گویه )، مسخ شخصیت (5 گویه) و موفقیت شخصی (9 گویه ) استفاده شد. ضریب پایایی پرسشنامه 82/0 محاسبه شد. برای توصیف و تحلیل داده‌ها از آزمون‌های انحراف معیار، میانگین، من ویتنی و ویلکاکسون استفاده شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که میانگین (انحراف معیار) فرسودگی شغلی به ترتیب از نظر فراوانی و شدت برابر است با (0/09) 6/01 و (0/95) 6/04، میانگین (انحراف معیار) ابعاد فرسودگی شغلی به ترتیب از نظر فراوانی و شدت در حیطه‌های، خستگی عاطفی (1/10) 91/5 و (0/95) 6/06، مسخ شخصیت (1/6)6/29 و (0/95) 6.29 و موفقیت شخصی (0/81)5/82 و (0/92) 5/78 بود. ارتباط معناداری میان فرسودگی شغلی و ابعاد آن با متغیر جنسیت برقرار نیست (Sig. < 0/05) میان متغیر تأهل و فرسودگی شغلی (0/39=Sig.) و نیز خستگی عاطفی (0/015=Sig.) ارتباط معنی‌داری وجود دارد. میان فرسودگی شغلی و ابعاد آن با دانشکده (0/268=Sig.) و سطح تحصیلات (0/005=Sig.) ارتباطی وجود ندارد. رابطه معنی‌داری میان خستگی عاطفی با رتبه (0/035=Sig.) و نوع استخدام (0/29=Sig.) برقرار است. استنتاج: میزان فرسودگی شغلی در بین اعضای هیئت علمی پایین بوده است با این وجود، پیشنهاد می‌گردد وضعیت فرسودگی شغلی اساتید به تفکیک عوامل جمعیت شناختی و اساتید علوم پایه و بالینی ارزیابی و اقدامات لازم جهت کنترل عوامل شیوع فرسودگی در دست اقدام قرار گیرد. Background and purpose: Considering the critical role of faculty members in educating students, assessing burnout among faculty members in medical universities is essential. Understanding their burnout status helps officials make effective decisions, improve the quality of work life, and increase overall effectiveness. This study aimed to determine the level of burnout among faculty members at Mazandaran University of Medical Sciences (MAZUMS). Materials and methods: This descriptive cross-sectional study included a total of 125 faculty members selected via convenience sampling. Burnout was assessed using the Maslach Burnout Inventory (MBI), a validated questionnaire consisting of three subscales: emotional exhaustion (9 items), depersonalization (5 items), and personal accomplishment (9 items), with a reliability coefficient of 0.82. Data were analyzed using descriptive statistics (mean and standard deviation) as well as the Mann-Whitney and Wilcoxon tests. Results: The results indicated that the mean (σ) of job burnout, in terms of frequency and intensity, was 6.01 (0.90) and 6.04 (0.95), respectively. The mean (σ) of job burnout dimensions, in terms of frequency and severity, were as follows: for emotional exhaustion, 5.91 (1.10) and 6.06 (0.95); for depersonalization, 6.29 (1.60) and 6.29 (0.95); and for personal accomplishment, 5.82 (0.81) and 5.78 (0.92), respectively. The results showed that there was no significant relationship between job burnout and its dimensions with gender (P> 0.05). However, there was a significant relationship between marital status and overall job burnout (P=0.039) as well as the emotional exhaustion dimension (P=0.015). Also, there was no significant relationship between job burnout and its dimensions with faculty school (P=0.268) or education level (P=0.500). In contrast, the emotional exhaustion dimension showed a significant relationship with academic rank (P=0.035) and type of employment (P=0.029). Conclusion: Despite the relatively low levels of burnout among faculty members, it is recommended that burnout be assessed with consideration of demographic variables and differences between basic science and clinical faculty members. Appropriate measures should be taken to monitor and manage the prevalence of burnout فرسودگی شغلی, اعضای هیئت علمی, متغیرهای جمعیت شناختی Job burnout, faculty members, demographic varia 123 133 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-12644-3&slc_lang=fa&sid=1 Aliye Zamani Kiasari عالیه زمانی کیاسری 1003194753284600177747 1003194753284600177747 No Associate Professor, Department of Anesthesiology, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه بیهوشی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Seyed Hamzeh Hosseini سیدحمزه حسینی 1003194753284600177748 1003194753284600177748 No Professor, Department of Psychiatry, Psychosomatics Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد، روانپزشکی، مرکز تحقیقات روان تنی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Nassim Ghahrani نسیم قهرانی 1003194753284600177749 1003194753284600177749 No PhD in Higher Education, Educational Development Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دکترای تخصصی آموزشی عالی، مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران. Siavash Moradi سیاوش مرادی 1003194753284600177750 1003194753284600177750 No Associate Professor, Education Development Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Seyedkhosro Ghasempouri سید خسرو قاسمپوری 1003194753284600177751 1003194753284600177751 No Associate Professor, Department of Forensic medicine and Clinical Toxicology, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran and Antimicrobial Resistance Research Center, Ghaemshahr Razi Hospital, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه پزشکی قانونی و سم شناسی بالینی، دانشکده پزشکی و مرکز تحقیقات مقاومت ضد میکروبی، بیمارستان رازی قائمشهر، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Ehsan Abedini احسان عابدینی 1003194753284600177752 1003194753284600177752 No PhD in Health Services Management, Health Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دکترای مدیریت خدمات بهداشتی درمانی، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Atefe Zabihi Zazooli عاطفه ذبیحی ززولی 1003194753284600177753 1003194753284600177753 No Assistant Professor, Department of Operating Room, Faculty of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار،گروه اتاق عمل، دانشکده پیراپزشکی، ساری، ایران Fattane Amuei فتانه عمویی 1003194753284600177754 1003194753284600177754 Yes Assistant Professor, Educational Development Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران