Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa عوامل خطر مرتبط با سبک زندگی برای دیابت بارداری در ایران: مطالعه هم گروهی سلامت مادران و فرزندان (MATCH) Lifestyle-related risk factors of gestational diabetes mellitus in Iran: the mother and their children's health (MATCH) cohort study آمار زیستی Biostatistics پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: دیابت بارداری یک وضعیت شایع است که پیامدهای قابل‌ توجهی برای سلامت مادر و نوزاد دارد. این مطالعه با هدف بررسی ارتباط بین عوامل خطر مرتبط با سبک زندگی و دیابت بارداری در زنان باردار، انجام پذیرفت. مواد و روش ‌ها: این مطالعه کوهورت، شامل 1/845زن باردار بود که از بیمارستان زنان آرش در تهران بین بهمن ۱۳۹۸ تا مرداد ۱۴۰۰جذب شدند. شرکت‌ کنندگان واجد شرایط بین ۱۸ تا ۴۵ سال سن داشتند، در مراحل اولیه بارداری (کم‌تر از هفته ۱۲) بودند و سابقه بیماری‌های مزمن یا متابولیک نداشتند. داده‌های جمعیتی و سبک زندگی با مصاحبه حضوری در چهار مرحله گردآوری شد. اندازه‌گیری‌های آنتروپومتریک، فعالیت بدنی، مصرف غذایی و کیفیت خواب بر اساس پروتکل‌های استاندارد ارزیابی شدند. تشخیص دیابت بارداری با تست تحمل گلوکز ۷۵ گرمی بین هفته‌های ۲۴ تا ۲۸ انجام شد. تحلیل داده‌ها با رگرسیون پواسون تعمیم ‌یافته چند متغیره صورت گرفت. یافته‌ها: شیوع دیابت بارداری 19/78درصد بود. افزایش سن (adjusted risk ratio ۰1/47، فاصله اطمینان ۹۵ درصد: 1/031–1/063) و شاخص توده بدنی پیش از بارداری (aRR1/0/14، فاصله اطمینان ۹۵ درصد: 0/995– 1/034) خطر ابتلا را بالا بردند. دریافت بیش‌تر کربوهیدرات با افزایش احتمال دیابت بارداری همراه بود (aRR 1/001، فاصله اطمینان ۹۵ درصد: 1/001–1/002). در مقابل، فعالیت بدنی متوسط تا شدید اثر محافظتی داشت (aRR 0/757، فاصله اطمینان 95درصد: 0/067–0/865). کیفیت پایین خواب (aRR 1/436، فاصله اطمینان ۹۵ درصد: 1/191–1/732) و سطح پایین درآمد خانوار (aRR 0/923، فاصله اطمینان ۹۵ درصد: 0/087–0/998) نیز از پیش‌بینی ‌کننده‌های مهم ابتلا بودند. استنتاج: با توجه به نقش حیاتی عوامل سبک زندگی در پیشگیری از دیابت بارداری، توصیه می‌شود برنامه‌های مراقبت دوران بارداری بر افزایش فعالیت بدنی منظم، بهبود کیفیت خواب و اصلاح الگوی تغذیه، به ویژه در مورد کنترل مصرف کربوهیدرات تمرکز کنند. هم‌چنین، طراحی مداخلات متناسب با شرایط اقتصادی– اجتماعی گروه‌های مختلف می‌تواند به کاهش بروز این بیماری کمک کند.   Background and purpose: Gestational diabetes mellitus (GDM) is a prevalent condition with significant implications for maternal and neonatal health. This study aimed to investigate the association between lifestyle-related risk factors and GDM among pregnant women. Materials and methods: The prospective cohort study included 1,845 pregnant women recruited at Arash Women’s Hospital in Tehran, between February 2020 and August 2021. Eligible participants were between 18 and 45 years old, in the early stages of pregnancy (<12 weeks gestation), and free from metabolic or chronic diseases. Sociodemographic and lifestyle data were collected via face-to-face interviews at four time points. Anthropometric measurements, physical activity, dietary intake, and sleep quality were assessed using standardized protocols. GDM was diagnosed through a 75-gram oral glucose tolerance test conducted between 24 and 28 weeks of gestation. Associations between lifestyle factors and GDM were estimated using multivariable modified Poisson regression models. Results: The prevalence of GDM was 19.78%. Higher maternal age (adjusted risk ratio [aRR]: 1.047; 95% CI: 1.031–1.063) and greater pre-pregnancy body mass index (aRR: 1.014; 95% CI: 0.995–1.034) were associated with increased risk.  Higher carbohydrate intake was positively associated with GDM risk (aRR: 1.001; 95% CI: 1.001–1.002), whereas moderate-to-vigorous physical activity showed a protective effect (aRR: 0.757; 95% CI: 0.670–0.856). Poor sleep quality (aRR: 1.436; 95% CI: 1.191–1.732) and lower income levels (aRR: 0.932; 95% CI: 0.870–0.998) were also significant predictors of GDM. Conclusion: Considering the crucial role of lifestyle factors in preventing gestational diabetes mellitus, it is recommended that prenatal care programs focus on promoting regular physical activity, improving sleep quality, and modifying dietary patterns, particularly with regard to controlling carbohydrate intake. Additionally, designing educational and supportive interventions tailored to the socioeconomic status of different groups can help reduce the risk of this condition and its associated adverse outcomes.   دیابت بارداری, سبک زندگی, پیش‌بینی ریسک gestational diabetes mellitus, GDM, lifestyle, risk prediction 45 58 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-18276-1&slc_lang=fa&sid=1 Shima شیما رضازاده 1003194753284600181476 1003194753284600181476 No Department of Biostatistics, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Jamshid Yazdani charati جمشید یزدانی چراتی 1003194753284600181477 1003194753284600181477 No Department of Biostatistics, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Reihaneh Pirjani ریحانه پیرجانی 1003194753284600181478 1003194753284600181478 No Department of Obstetrics and Gynecology, Arash Women’s Hospital, Tehran University of Medical sciences, Tehran, Iran. گروه زنان و زایمان، بیمارستان زنان آرش، دانشگاه علوم پزشکی تهران، تهران، ایران Nouraddin Mousavinasab نورالدین موسوی نسب 1003194753284600181479 1003194753284600181479 Yes Department of Biostatistics, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mahdi Sepidarkish مهدی سپیدارکیش 1003194753284600181480 1003194753284600181480 No Cellular and Molecular Biology Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran. مرکز تحقیقات زیست شناسی سلولی و مولکولی، پژوهشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران