Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa تحلیل اپیدمیولوژیک تصادفات ترافیکی: روند مصدومیت‌ها، الگوی فوت و عوامل خطر مرتبط در موارد امدادرسانی شده توسط اورژانس پیش ‌بیمارستانی مازندران (۱۴۰۰-۱۴۰۲) Epidemiological Trend and Factors Affecting Traffic Accidents Missions in Emergency Medical Services of Mazandaran University of Medical Sciences over 3 Years (2021-2024) اپیدمیولوژی Epidemiology پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: آسیب‌های ناشی از حوادث ترافیکی جاده‌ای یک چالش بهداشت عمومی جهانی است، مطالعه حاضر با هدف تعیین روند اپیدمیولوژیک و عوامل مؤثر بر انواع حوادث ترافیکی امداد رسانی‌ شده در حوزه اورژانس پیش ‌بیمارستانی دانشگاه علوم پزشکی مازندران طی بازه زمانی تیر 1400 تا پایان دی 1402، انجام پذیرفت. مواد و روش ‌ها: این مطالعه مقطعی (توصیفی– تحلیلی)، در حوزه اورژانس پیش ‌بیمارستانی پزشکی مازندران در بازه زمانی تیر ماه 1400 الی دی 1402، انجام شد. متغیرهای تحت بررسی شامل زمان (ماه و سال)، سن، جنسیت، وضعیت مصدوم، ساعت دریافت ماموریت و وضعیت فوت بود. مقایسه گروه ها با استفاده از آزمون کای دو و بررسی روند با استفاده از سری های زمانی خود همبسته انجام شد. در نهایت عوامل مرتبط با فوت مصدومان با استفاده از رگرسیون لجستیک مشخص شد. یافته‌ها: در این مطالعه اطلاعات مربوط به 83973 ماموریت اورژانس مازندران در بازه زمانی مورد نظر، جمع‌آوری و بررسی شد. از مجموع این ماموریت‌ها، 62316 نفر از قربانیان مرد (2/74 درصد) و مابقی، زن بودند. میانگین سنی مصدومان 02/32 سال بود. بیش‌ترین میزان ماموریت مربوط به گروه سنی جوان 17 تا 39 سال (5/48 درصد) و کم‌ترین فراوانی در افراد 85 سال و بالاتر (2/0 درصد) مشاهده شد. نتایج مطالعه نشان داد تعداد موارد مصدومیت و مرگ و میر ناشی از آن طی بازه زمانی مورد بررسی روند صعودی داشت. مرگ‌ومیر ناشی از حوادث ترافیکی با جنسیت مرد، سن بالاتر، وقوع حوادث در نیمه ‌شب (24 تا 6 صبح)، وضعیت بیمار (سرنشینان خودرو) ارتباط مستقیم داشت. استنتاج: حوادث ترافیکی در این منطقه هم‌چنان یک مشکل جدی بهداشت عمومی است که نیاز به توجه ویژه دارد. اجرای مداخلات پیشگیرانه هدفمند برای کاهش مرگ و میر در گروه‌های پرخطر (مردان جوان، رانندگان خودرو و موتورسیکلت) و در زمان‌های پرخطر (شب‌ها، تابستان) ضروری است.   Background and purpose: Road traffic injuries pose a global public health challenge. This study aimed to determine the epidemiological trend and factors affecting traffic accidents in emergency medical services within the Mazandaran University of Medical Sciences jurisdiction between June 2021 and January 2024. Materials and methods: This analytical epidemiological study employed a cross-sectional, retrospective design, conducted within the pre-hospital emergency medical services of Mazandaran Medical Sciences University between June 2021 and January 2024. Descriptive and inferential statistical methods were used for data analysis. The Chi-square test and multiple logistic regression model were used to investigate factors associated with fatalities (such as age, gender, time of the incident, and patient status). All data were analyzed using SPSS version 27. Odds Ratios (OR) and P-values were reported. Statistical significance was set at P < 0.05. Results: This study collected and analyzed data from 83,973 emergency medical service calls in Mazandaran during the specified period. Of these calls, 62,316 victims were male (74.2%), and the rest were female. The mean age of the injured was 32.02 years. The highest number of calls concerned the young adult age group of 17-39 years (48.5%), and the lowest frequency was observed in individuals aged 85 years and older (0.2%). Traffic accident fatalities were associated with male gender, older age (≥85 years), incidents occurring at night (12:00 AM to 6:00 AM), and patient status (vehicle occupants). Conclusion: The findings indicate that traffic accidents in this region remain a serious public health problem requiring special attention. Based on these findings, implementing targeted preventive interventions to reduce mortality in high-risk groups (young men, car and motorcycle drivers) and during high-risk times (nights, summer) is essential.   حوادث ترافیکی جاده ای, اورژانس پیش بیمارستانی, تروما, اپیدمیولوژی Road Traffic Accidents, Emergency Medical Services, Trauma, Epidemiology 163 173 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-12832-8&slc_lang=fa&sid=1 Yahya Salehtabari یحیی صالح طبری 1003194753284600182234 1003194753284600182234 No Assistant Professor of Clinical Sciences, Faculty of Medicine, Pharmaceutical Sciences Research Center, Herbal Medicines and Metabolic Disorders Research Institute, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار علوم بالینی، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات علوم داروئی، پژوهشکده داروهای گیاهی و اختلالات متابولیک، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Kimia khonakdar کیمیا خنک دار 1003194753284600182235 1003194753284600182235 No MSc of anesthesia education, Department of Anesthesiology, Faculty of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran کارشناس ارشد آموزش هوشبری، گروه هوشبری، دانشکده پیراپزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Afsaneh Fendereski افسانه فندرسکی 1003194753284600182236 1003194753284600182236 No Assistant Professor of Biostatistics, Faculty of Health, Department of Biostatistics and Epidemiology, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه امار زیستی و اپیدمیولوژی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Hassan Talebi Ghadicolaei حسن طالبی قادیکلائی 1003194753284600182237 1003194753284600182237 No MSc of Critical Care Nursing, Emergency Medical Services and Incident Management Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran کارشناس ارشد پرستاری مراقبت های ویژه، مرکز اورژانس پیش بیمارستانی و مدیریت حوادث، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Farzad Bozorgi فرزاد بزرگی 1003194753284600182238 1003194753284600182238 No Associate Professor of Emergency Medicine, Department of Emergency Medicine, Faculty of Medicine, Orthopedic Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار طب اورژانس، گروه طب اورژانس، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات ارتوپدی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Tahereh Yaghubi طاهره یعقوبی 1003194753284600182239 1003194753284600182239 No Associate Professor of Health in Disasters and Emergencies, Department of Nursing Principles and Techniques and Management, Faculty of Nursing and Midwifery, Psychosomatic Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار سلامت در بلایا و فوریت ها،گروه پرستاری اصول و فنون و مدیریت، دانشکده پرستاری و مامایی ، مرکز تحقیقات روان تنی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Nahid Aghaei ناهید آقائی 1003194753284600182240 1003194753284600182240 No Assistant Professor of Health in Disasters and Emergencies, Department of Emergency Medicine, School of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار سلامت در بلایا و فوریت ها، گروه فوریت های پزشکی ، دانشکده پیراپزشکی ، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Sadegh Ahmadi Mazhin صادق احمدی ماژین 1003194753284600182241 1003194753284600182241 No Assistant Professor of Health in Disasters and Emergencies, Faculty of Health, Department of Public Health, Jundishapur University of Medical Sciences, Ahvaz, Iran استادیار سلامت در بلایا و فوریت ها، گروه بهداشت عمومی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز، اهواز، ایران Masoumeh Hashemi Amrei معصومه هاشمی امرئی 1003194753284600182242 1003194753284600182242 No MSc of Psychology, Emergency Medical Services and Incident Management Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran کارشناس ارشد روان شناسی، مرکز اورزانس پیش بیمارستانی و مدیریت حوادث، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Zoya Hadinejad زویا هادی نژاد 1003194753284600182233 1003194753284600182233 Yes PhD of Health in Emergencies and Disasters, Department of Emergency Medicine, School of Allied Medical Sciences, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دکتری سلامت در بلایا و فوریت ها، گروه فوریت های پزشکی، دانشکده پیراپزشکی ، دانشگاه علوم پزشکی مازندران،ساری، ایران