Journal of Mazandaran University of Medical Sciences
مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران
J Mazandaran Univ Med Sci
Medical Sciences
http://jmums.mazums.ac.ir
1
admin
1735-9260
1735-9279
fa
jalali
1404
6
1
gregorian
2025
9
1
35
248
online
1
fulltext
fa
تحلیل چند بعدی علمسنجی و آلتمتریک انتشارات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران: ارزیابی تأثیر، حضور اجتماعی و نقش دسترسی آزاد
Multidimensional Scientometric and Altmetric Analysis of Scientific Publications from Mazandaran University of Medical Sciences: Evaluating Impact, Social Presence, and the Role of Open Access
كتابداري و اطلاع رساني
Library and Information Science
پژوهشي-کامل
Research(Original)
<span style="font-size:16px;"><span style="line-height:2;"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.1pt">سابقه و هدف:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt">با توسعه رویکردهای نوین علم سنجی، شاخصهای آلتمتریک (</span></span></span><span dir="LTR"><span style="letter-spacing:-.1pt">Altmetric</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt">) بهعنوان مکمل شاخصهای سنتی استنادی، فرصت ارزیابی جامعتر تأثیر علمی و اجتماعی پژوهشها را فراهم کردهاند. این مطالعه با هدف انجام تحلیل چند بعدی انتشارات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران طی سالهای </span></span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt">۲۰۲۰</span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt"> تا </span></span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt">۲۰۲۴</span></span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt"> با تمرکز بر ارزیابی تأثیر استنادی، حضور در رسانههای اجتماعی و نقش دسترسی آزاد در افزایش رؤیت پذیری و استناد به مقالات، انجام پذیرفت.</span></span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt"></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.1pt">مواد و روش </span></span></span></b><b><span lang="FA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.1pt"></span></span></span></b><b><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.1pt">ها:</span></span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">مطالعه حاضر بهصورت توصیفی-مقطعی، و با تحلیل استنادی پنج ساله</span></span> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">انجام شد. دادههای استنادی شامل تعداد استناد، شاخص </span></span><span dir="LTR">h</span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">، میانگین استناد از</span></span><span dir="LTR"> Scopus </span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">و شاخصهای آلتمتریک نظیر نمره توجه، اخبار، اشارهها در شبکههای اجتماعی و تعداد خوانندگان در</span></span><span dir="LTR"> Mendeley </span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">بود. تحلیل با نرمافزار </span></span><span dir="LTR">Excel</span><span style="font-family:"B Zar""> و</span><span dir="LTR"> SPSS </span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">انجام شد</span></span><span dir="LTR">.</span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar""><span style="letter-spacing:-.1pt"></span></span></span></span></span></span><br>
<span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Koodak"">یافته</span></span></b><b><span lang="FA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.2pt"></span></span></span></b><b><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Koodak"">ها:</span></span></b> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">شاخص </span></span><span dir="LTR">H-Index</span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> از </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۸۶</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۱۴۴</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> افزایش یافت و درصد استناد به ازای هر مقاله از </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">96/26</span></span> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">درصد به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">50/68</span></span> <span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar"">درصد رسید. تعداد کل استنادها از </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">24/946</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">54/486</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> و تعداد مقالات بینالمللی از </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۲۲۷</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۳۲۰</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> افزایش یافت. همچنین، مقالات منتشر شده در مجلات با رتبهبندی </span></span><span dir="LTR">Q1</span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> و </span></span><span dir="LTR">Q2</span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به ترتیب از </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۳۱۷</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۳۳۹</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> و </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۱۹۲</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> به </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">۳۰۳</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> افزایش داشتهاند. از میان </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">295/5</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> مقاله، </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">1/787</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> رکورد نمره آلتمتریک داشتند و مجموعاً </span></span><span lang="FA"><span style="font-family:"B Zar"">51/180</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""> انتشار در رسانههای اجتماعی ثبت شد. مقالات دسترسی آزاد بهطور معنیداری نمره آلتمتریک و استناد بیشتری نسبت به مقالات غیر دسترسی آزاد داشتند. همبستگی مثبت معنی<span style="letter-spacing:-.1pt"></span>داری بین تعداد اشارهها در رسانههای اجتماعی و تعداد استنادات مشاهده شد.</span></span><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Zar""></span></span></span></span></span><br>
<span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span lang="FA" style="font-family:"B Koodak""><span style="letter-spacing:-.1pt">استنتاج:</span></span></b> <span lang="AR-SA" style="font-family:"B Zar"">نتایج بیانگر رشد قابل توجه تولیدات علمی دانشگاه علوم پزشکی مازندران در این سالها است. حضور فعالتر مقالات در رسانههای اجتماعی ارتباط مثبت با تعداد استنادات دارد که اهمیت دادههای آلتمتریک را در ارزیابی تأثیر علمی برجسته میسازد. این یافتهها میتواند در بهبود سیاستهای پژوهشی و ارتقای کیفیت علمی دانشگاه مؤثر باشد.</span><span lang="FA" style="font-family:"B Zar""></span></span></span></span><br>
<span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><i><span lang="AR-SA"><span style="font-family:"B Koodak""><span style="color:black"></span></span></span></i></span></span></span></span></span>
<span style="font-size:16px;"><span style="line-height:2;"><span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span style="font-family:"Arial","sans-serif""><span style="letter-spacing:-.2pt">Background and purpose: </span></span></b>Modern bibliometric approaches, including altmetric indicators, complement traditional citation metrics by providing a broader evaluation of the scientific and social impact of research. This study aimed to conduct a multidimensional analysis of scientific publications from Mazandaran University of Medical Sciences (Mazums) between 2020 and 2024. The research focused on the effects of open access on article visibility and citation rates, as well as the overall influence of citations and social media presence.</span><br>
<span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span style="font-family:"Arial","sans-serif""><span style="letter-spacing:-.2pt">Materials and methods:</span></span></b> A descriptive cross-sectional study incorporating a five-year bibliometric analysis was conducted. Citation data included citation counts, h-index, and average citations per article retrieved from the Scopus database. Altmetric data comprised attention scores, news mentions, social media activity, and reader counts from Mendeley. Data were analyzed using Excel and SPSS software.<span style="letter-spacing:-.2pt"></span></span><br>
<span style="font-family:"Times New Roman","serif""><b><span style="font-family:"Arial","sans-serif""><span style="letter-spacing:-.2pt">Results:</span></span></b><b> </b>The h-index increased from 86 to 144, and the percentage of citations per article grew from 26.96% to 68.50%. Total citations rose from 24,946 to 54,486, while the number of international articles increased from 227 to 320. Publications in Q1 and Q2 journals increased from 317 to 339 and 192 to 303, respectively. Among 5,295 articles, 1,787 had altmetric scores, with a total of 51,180 social media mentions recorded. Open-access articles demonstrated significantly higher altmetric scores and citation counts compared to non-open-access articles. A positive and significant correlation was observed between social media mentions and citation counts.</span><br>
<b><span style="font-family:"Arial","sans-serif"">Conclusion:</span></b> <span style="font-family:"Times New Roman","serif"">The scientific output of Mazums showed substantial growth during this period. Increased presence on social media was positively correlated with citation impact, underscoring the importance of altmetric measures in evaluating research influence. These findings can inform research policies and support initiatives to enhance the university’s academic quality</span></span></span>
شبکههای اجتماعی, دگر سنجهها, مطالعات مقطعی, کتاب سنجی, کتابها, دسترسی به اطلاعات, اعضای هیئت علمی, دانشگاه علوم پزشکی مازندران
social media, Altmetrics, cross-sectional studies, bibliometrics, books, access to information, faculty, mazandaran university of medical sciences
49
62
http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-5525-4&slc_lang=fa&sid=1
Hasan
Siamian
حسن
صیامیان
1003194753284600180705
1003194753284600180705
No
Associate Professor, Department of Health Information Technology, School of Allied Medical Sciences, Psychosomatic Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran
دانشیار، گروه فناوری اطلاعات سلامت، دانشکده پیراپزشکی، مرکز تحقیقات روان تنی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران
Aboozar
Ramezani
ابوذر
رمضانی
1003194753284600180706
1003194753284600180706
No
PhD in Medical library and Information Sciences, Vice Chancellery for Research & Technology, Iran Ministry of Health and Medical Education, Tehran, Iran
دکترای علوم کتابداری و اطلاع رسانی پزشکی، معاونت تحقیقات و فناوری وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، تهران، ایران
Zahra
Foroughi
زهرا
فروغی
1003194753284600180707
1003194753284600180707
Yes
PhD in Knowledge and Information Science, Health Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran
دکترای علم اطلاعات و دانش شناسی، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران