Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa نگاهی چند بعدی به عوامل بازدارنده و تشویق‌ کننده فرزندآوری در استان مازندران A Multidimensional Perspective on Promoting and Inhibiting Factors of Fertility in Mazandaran Province زنان و زایمان و نازایی Gynecology and Infertility گزارش کوتاه Brief Report سابقه و هدف: طی سال‌های اخیر، کاهش چشمگیر نرخ باروری به یکی از مهم‌ترین چالش‌های جمعیتی کشور تبدیل شده است. این روند می‌تواند پیامدهای گسترده‌ای در حوزه‌های اقتصادی، اجتماعی و حتی سیاست‌گذاری‌های کلان جمعیتی برجای بگذارد. از این‌رو، شناخت عوامل گوناگونی که بر تمایل افراد به فرزندآوری اثر می‌گذارند، برای طراحی برنامه‌های مؤثر و مداخله‌های هدفمند ضروری است. مطالعه حاضر با هدف بررسی جامع عوامل تشویق‌کننده و بازدارنده فرزندآوری در میان زنان و مردان ساکن استان مازندران، انجام پذیرفت تا تصویری روشن‌تر از وضعیت موجود فراهم شود. مواد و روش ‌ها: این پژوهش مقطعی به‌صورت چند مرکزی، و در میان گروهی متنوع از جمعیت، شامل زنان و مردان شاغل در بخش‌های دولتی و خصوصی و نیز مراجعان به مراکز درمانی، اجرا شد. افراد واجد شرایط از طریق نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامه‌ای ساختارمند بود که حوزه‌های مختلف مرتبط با نگرش، شرایط فردی و خانوادگی، وضعیت اقتصادی، حمایت اجتماعی و باورهای فرهنگی و دینی را ارزیابی می‌کرد. یافته‌ها: میانگین سنی 34/31 سال (± 70/8) نشان‌دهنده مشارکت طیف وسیعی از گروه‌های سنی بود. شرکت‌کنندگان شامل 5/79 درصد مرد و 5/20 درصد زن بودند. نتایج تحلیل‌ها نشان داد میانگین نمره عوامل تقویت‌کننده تمایل به فرزندآوری در زنان بالاتر از مردان بود. همین الگو در مورد عوامل بازدارنده نیز مشاهده شد، اگر چه تفاوت‌ها از نظر آماری معنادار گزارش نشد. این موضوع بیانگر آن است که هر دو جنس در معرض مجموعه مشابهی از عوامل تأثیرگذار قرار دارند، اما شدت ادراک آنان نسبت به این عوامل متفاوت است. استنتاج: فرزندآوری پدیده‌ای چند عاملی است و تحت تأثیر مجموعه‌ای از عوامل فردی، اجتماعی، اقتصادی و مذهبی قرار دارد. بنابراین، برنامه‌ریزی و سیاست‌گذاری مؤثر در حوزه ارتقای باروری نیازمند رویکردی جامع، مبتنی بر شواهد و توجه به تفاوت‌های جنسیتی و منطقه‌ای است تا بتوان به‌صورت هدفمند با روند کاهش باروری مقابله کرد.   Background and purpose: In recent years, the significant decline in fertility rates has emerged as one of the most critical demographic challenges in the country. This trend may result in wide-ranging consequences across economic, social, and macro-level policy domains. Therefore, understanding the various factors that influence individuals’ willingness to have children is essential for designing effective programs and targeted interventions. This study aimed to comprehensively examine the encouraging and discouraging factors affecting childbearing among women and men residing in Mazandaran Province, in order to provide a clearer picture of the current situation. Materials and methods: This cross-sectional, multicenter study was conducted among a diverse population, including women and men working in governmental and private sectors, as well as clients attending public and private healthcare centers. Eligible participants were selected through convenience sampling. Data were collected using a structured questionnaire assessing multiple domains related to attitudes, individual and family circumstances, economic status, social support, and cultural and religious beliefs. Results: The mean age of participants was 31.34 years (± 8.70), indicating the involvement of a wide range of age groups. Of all participants, 79.5% were men and 20.5% were women. The findings showed that women had higher mean scores for factors encouraging childbearing compared to men. A similar pattern was observed for discouraging factors, although the differences were not statistically significant. This suggests that both genders are influenced by a similar set of factors, although the perceived intensity of these factors differs between them. Conclusion: The results emphasize that childbearing is a multifactorial phenomenon influenced by individual, social, economic, and religious factors. Therefore, effective planning and policymaking to promote fertility require a comprehensive, evidence-based approach that considers gender differences and regional characteristics to address the declining fertility trend in a targeted and efficient manner.   فرزندآوری, عوامل تشویق‌ کننده, عوامل بازدارنده, مازندران fertility, promoting factors, inhibiting factors, mazandaran 158 165 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-17099-4&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Zamaniyan مرضیه زمانیان 1003194753284600183147 1003194753284600183147 No Associate Professor of Gynecology and Obstetrics, Sexual and Reproductive Health Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. دانشیار زنان و زایمان، مرکز تحقیقات سلامت جنسی و باروری، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Maliheh Ghasemi Tirtashi ملیحه قاسمی تیرتاشی 1003194753284600183148 1003194753284600183148 No Assistant Professor of Gynecology and Obstetrics, Sexual and Reproductive Health Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. استادیار زنان و زایمان، مرکز تحقیقات سلامت جنسی و باروری، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Hamid Sharif Nia حمید شریف نیا 1003194753284600183149 1003194753284600183149 No Professor of Nursing, Department of Nursing, School of Nursing and Midwifery, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استاد پرستاری، گروه پرستاری، دانشکده پرستاری و مامایی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Salomeh Peyvandi سالومه پیوندی 1003194753284600183150 1003194753284600183150 No Assistant Professor of Gynecology and Obstetrics, Sexual and Reproductive Health Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran. استادیار زنان و زایمان، مرکز تحقیقات سلامت جنسی و باروری، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Bizhan Shabankhani بیژن شعبانخانی 1003194753284600183151 1003194753284600183151 Yes Assistant Professor of Biostatistics, Department of Biostatistics, Faculty of Health, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار آمار، گروه آمار زیستی، دانشکده بهداشت، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران