Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa اثرات مقایسه‌ای دو پماد موپیروسین و نانوذرات نقره با پماد آرنبیایوکروما (ابوخلسا) بر نشانگرهای التهابی IL-1β و L-10 در بهبود زخم موش صحرایی Comparative Effects of Mupirocin, Silver Nanoparticle, and Arnebia euchroma (Abukhalsa) Ointments on IL-1β and IL-10 Expression during Wound Healing in Rats جراحی پلاستیک، ترمیمی و سوختگی Reconstructive and Burn, Plastic surgery گزارش کوتاه Brief Report سابقه و هدف: زخم‌های ناشی از سوختگی و جراحی با الگوهای التهابی متفاوتی همراه‌اند و درمان‌های سنتی، مانند موپیروسین اغلب به‌تنهایی کافی نیستند. این مطالعه با هدف مقایسه اثربخشی پماد موپیروسین و نانوذرات نقره (Nano) با پماد آرنبیایوکروما (AE) (ابوخلسا) بر نشانگرهای التهابی IL-1β و IL-10 در زخم‌ سوختگی و برش طولی تمام ضخامت در رت و نیز ارزیابی کاهش عوارض زخم شامل عفونت، ترشح، التهاب و دلمه انجام شد. مواد و روش ‌ها: این مطالعه تجربی کنترل‌شده درون‌تنی با ۷۲ رت نر ویستار با وزن ۱۶۰-۲۱۰ گرم، در دو مدل زخم شامل سوختگی درجه دوم عمیق (۷ گروه شش‌تایی) و زخم برش طولی (۵ گروه شش‌تایی) انجام شد. گروه‌ها شامل پمادهای حاوی موپیروسین ۲ درصد، SSD ، AE 2 و 5 درصد و Nano  2 و 5 درصد بودند. پانسمان‌ها روزانه تعویض شدند و در روزهای ۳، ۷، ۱۴ و ۲۱ علائم بالینی با مقیاس ۰ تا ۲ به‌صورت ماکروسکوپی ارزیابی شدند. سطوح سرمی IL-1β و IL-10  در روزهای ۷ و ۲۱ با روش الیزا در پلاسما اندازه‌گیری شد. داده‌ها با One-way ANOVA و آزمون Tukey در نرم‌افزار SPSS نسخه 24 تحلیل شدند. یافته‌ها: پماد Nano 5 درصد در زخم‌های سوختگی، کمترین ترشح (میانگین= 0/001) و کنترل عفونت عالی (میانگین= 0/001) را نشان داد، در حالی که Nano 2 درصد در زخم برش طولی عملکرد بهتری در کاهش ترشح، عفونت، التهاب و دلمه در مقایسه با  AE 5 درصد داشت(0/05< P). سطح IL-1β در گروه‌های Nano  2 درصد و AE  5 درصد به‌طور معنی‌داری کاهش یافت (0/01> P) و سطح IL-10 افزایش قابل‌توجهی نشان داد، که نشان‌دهنده تعدیل مؤثر پاسخ التهابی است. استنتاج: فرمولاسیون‌های نانوذرات نقره نسبت به موپیروسین و AE اثربخشی بالینی و بیولوژیک برتری نشان دادند. Nano 5 درصد برای زخم‌های سوختگی و Nano 2 درصد برای برش‌های طولی تمام ضخامت، به دلیل کاهش ترشحات و عفونت و نیز تعدیل سیتوکین‌های التهابی، پتانسیل درمانی قوی‌تری دارند. <div style="text-align: justify;">Background and purpose: Burn and surgical wounds are associated with distinct inflammatory responses, and conventional treatments such as mupirocin alone may be insufficient. This study aimed to compare the effects of mupirocin and silver nanoparticle (Nano)-based ointment with Arnebia euchroma (AE; Abukhalsa) ointment on inflammatory markers IL-1β and IL-10 in rat burn and full-thickness longitudinal incisional wound models, and to evaluate reductions in wound-related outcomes, including infection, discharge, inflammation, and scab formation. Materials and methods: A controlled in vivo experimental study was conducted using 72 male Wistar rats (weighing 160-210 g) with two wound models: deep second-degree burn (7 groups of 6 rats) and full-thickness longitudinal incision wounds (5 groups of 6 rats). Treatment groups received ointments containing 2% mupirocin, 1% silver sulfadiazine (SSD), 2% and 5% AE, and 2% and 5% Nano formulations. Dressings were changed daily, and clinical signs were assessed on days 3, 7, 14, and 21 using a 0-2 scoring system. Serum levels of IL-1β and IL-10 were measured on days 7 and 21 using ELISA. Data were analysed using one-way analysis of variance (ANOVA) and Tukey’s post hoc test in SPSS version 24. Results: Nano 5% ointment in burn wounds demonstrated the lowest discharge (mean score = 0.001) and infection score (mean score = 0.001), while Nano 2% ointment in surgical wounds showed greater reductions in discharge, infection, inflammation, and scab formation compared with AE 5% (p < 0.05). IL-1β levels in the Nano 2% and AE 5% groups were significantly decreased (p < 0.01), while IL-10 levels were increased, indicating potential modulation of the inflammatory response. Conclusion: Silver nanoparticle formulations demonstrated promising wound-healing effects in this experimental model compared with mupirocin and AE. Nano 5% for burn wounds and Nano 2% for full-thickness longitudinal incision wounds showed greater potential for improving wound outcomes through reduced discharge, infection, and modulation of inflammatory cytokines. Further clinical studies are required to determine their effectiveness in human wound management.</div> موپیروسین, نانوذرات نقره, پمادها, آرنبیایوکروما, اینترلوکین-1بتا (IL-1β), اینترلوکین-10 (IL-10), بهبود زخم, زخم‌های جراحی, سوختگی‌ها, برش طولی تمام ضخامت پوستی Mupirocin, silver nanoparticles, ointments, Arnebia euchroma, interleukin-1β (IL-1β), interleukin-10 (IL-10), wound healing, surgical wounds, burns, full-thickness incisional wounds 158 164 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-19477-1&slc_lang=fa&sid=1 Ebrahim Nasiri Formi ابراهیم نصیری فرمی enasiri@mazums.ac.ir 1003194753284600188331 1003194753284600188331 No Associate Professor, Department of Anesthesiology and Operating Room, Faculty of Allied Medical Sciences, Traditional and Complementary Medicine Research Center, Addiction Institute, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه بیهوشی و اتاق عمل، دانشکده علوم پیراپزشکی، مرکز تحقیقات طب سنتی و مکمل، پژوهشکده اعتیاد، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Seyyed Abolfazl Tabatabaei Aghda ابوالفضل طباطبائی عقدا a.tabatabaei@mubabol.ac.ir 1003194753284600188332 1003194753284600188332 Yes Lecturer, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran مربی، پژوهشکده سلامت، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، استان مازندران، ایران Ali Siahposht-Khachaki علی سیاه پشت خاچکی a.siahposht@mazums.ac.ir 1003194753284600188333 1003194753284600188333 No Associate Professor, Immunogenetics Research Center, School of Medicine, Department of Physiology, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، مرکز تحقیقات ایمونوژنتیک، دانشکده پزشکی؛ گروه فیزیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Soheil Azizi سهیل عزیزی sazizi@mazums.ac.ir 1003194753284600188334 1003194753284600188334 No Associate Professor, Department of Laboratory Medicine, Faculty of Allied Medical Sciences, Cardiovascular Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه علوم آزمایشگاهی، دانشکده علوم پیراپزشکی، مرکز تحقیقات قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Masood Darayee مسعود دارایی m.darayee@mazums.ac.ir 1003194753284600188335 1003194753284600188335 No Assistant Professor, Department of Cardiac Surgery, Faculty of Medicine, Cardiovascular Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، گروه جراحی قلب، دانشکده پزشکی، مرکز تحقیقات قلب و عروق، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Pedram Ebrahimnejad پدرام ابراهیم نژاد ebrahimnejad@mazums.ac.ir 1003194753284600188336 1003194753284600188336 No Associate Professor, Department of Pharmaceutics, Faculty of Pharmacy, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه فارماسیوتیکس، دانشکده داروسازی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران