fa بررسی رابطه سواد سلامت با تبعیت از رژیم درمانی و کیفیت زندگی مرتبط با سلامت درسالمندان مبتلا به دیابت ساکن جامعه تغذيه Nutrition پژوهشي-کامل Research(Original) سابقه و هدف: سواد سلامت را می‌توان به صورت توانایی خواندن، درک کردن و عمل کردن بر اساس توصیه‌های بهداشتی و سلامتی تعریف نمود. هدف از این مطالعه تعیین سواد سلامت و ارتباط آن با تبعیت از رژیم درمانی و کیفیت زندگی مرتبط با سلامت در سالمندان مبتلا به دیابت می باشد. مواد و روش‌ها: این مطالعه توصیفی- تحلیلی روی 300 نفر از سالمندان (60 سال به بالا) مبتلا به دیابت شهر مشهد، انجام شد. نمونه‌گیری به صورت طبقه‌ای- خوشه ای چند مرحله‌ای از مراجعین مراکز بهداشتی -درمانی انجام شد و داده ها با استفاده از ابزار سنجش سواد سلامت (Brief-TOFHL A (Brief -Test of functional health literacy in adults، ابزار استاندارد شده کیفیت زندگی مرتبط با سلامت، تبعیت دارویی MMAS(Morisky Medication Adherence Scale)، ابزار پژوهشگر ساخته تبعیت از رژیم غذایی و ورزش و هم‌چنین اندازه‌گیری HbA1c و BMI گردآوری شد و سپس با آزمون‌های آماری پیرسون، تی مستقل و آنالیز واریانس یک طرفه، توسط نرم‌افزار SPSS نسخه 21 مورد تجزیه تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: در این مطالعه 70 درصد سالمندان مبتلا به دیابت، سواد سلامت ناکافی داشتند و افراد با سواد سلامت کافی از کیفیت زندگی بالاتری برخوردار بودند و بین سواد سلامت با بعد جسمی و روانی کیفیت زندگی ارتباط معنی‌داری وجود داشت (05/0p<) ولی با بعد اجتماعی ارتباط معنی‌داری مشاهده نشد (05/0p>). در افراد با سواد سلامت کافی تبعیت دارویی و تبعیت از رژیم غذایی و ورزش بالاتر بود (05/0p<) و میزان HbA1c به طور معنی‌داری کم‌تر بود (05/0p<) ولی بین سواد سلامت و BMI ارتباط معنی‌داری مشاهده نشد (05/0p>). استنتاج: با توجه به ارتباط سواد سلامت بر تبعیت از رژیم درمانی و کیفیت زندگی سالمندان، توجه هر چه بیش‌تر به امر سواد سلامت در برنامه‌های ارتقای سلامت، ضروری می‌باشد. Background and purpose: Health literacy can be defined as the ability to read, understand and act on health advice. The aim of this study was to determine health literacy and its relationship with medical adherence and health-related quality of life in diabetic community-residing elderly. Material and Methods: This descriptive- analytical study was conducted on 300 elderly diabetics (60 years old and older) who referred to health centers in Mashhad. Multi-stage stratified cluster sampling is used. Data were collected using Brief-TOFHLA health literacy, standardized health-related quality of life, HbA1c, BMI and MMAS medication adherence questionnaires. Furthermore, diet and exercise adherence questionnaire was developed by the researchers. Data analyses were done by using One-Way Analysis of Variance (ANOVA), T-student test, and Pearson's correlation test using SPSS (Version 21). Results: In this study, 70% of elderly with diabetes had inadequate health literacy. Older adult with sufficient health literacy had a higher-quality of life. There was a significant relationship between health literacy and physical and psychological dimensions of quality of life (P<0.05). However, there was not a marked correlation between health literacy and social dimension (P>0.05). The individuals with adequate health literacy had significantly higher medication, diet and exercise adherence with lower HbA1c (P<0.05). It is important to mention that, there was not a considerable relation between health literacy and BMI (P>0.05). Conclusion: According to the relationship between health literacy with medical adherence and elderly quality of life, there is a need to pay attention to health literacy in health promotion programs. سواد سلامت، کیفیت زندگی مرتبط با سلامت،تبعیت از رژیم درمانی، سالمندان، دیابت Health literacy, Health-related quality of life, Medical Adherence, Elderly, Diabetes 134 143 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1256-117&slc_lang=fa&sid=1 Hadi Kooshyar هادی کوشیار 100319475328460028535 100319475328460028535 No Maryam Shoorvazi مریم شوروزی Shoorvazim@gmail.com 100319475328460028536 100319475328460028536 Yes Zahra Dalir زهرا دلیر 100319475328460028537 100319475328460028537 No Masoud Hosseini مسعود حسینی 100319475328460028538 100319475328460028538 No