fa نگرشی بر سیر تکاملی و کاربردهای بالینی اکسیژناتورها: گذشته، حال و آینده بیهوشی anesthesia مروری Review برخی فرآیندهای بالینی نیازمند استفاده از یک دستگاه ریه مصنوعی (اکسیژناتور) هستند. از جمله در سندرم‌های حاد تنفسی، ریه بیمار قادر به انجام کامل عملکرد طبیعی خود نمی‌باشد و نیازمند اندام کمکی جهت تکمیل عملکرد خود است. از سوی دیگر، در عمل جراحی قلب باز از آن جائی که قلب از حرکت باز می‌ایستد، در نتیجه خون به ریه‌ها پمپ نشده و خون در یک مدار خارج از بدن توسط ماشین قلب- ریه جریان می‌یابد. تلاش برای ساخت اکسیژناتور مناسب از بیش از سه قرن پیش آغاز شده و تاکنون به پیشرفت‌های چشمگیری دست‌ یافته است و همواره تلاش بر این بوده است که ویژگی‌های ساختاری و عملکردی مناسب این دستگاه که مهم‌ترین آن ها شامل سازگاری با خون، ایجاد سطح تماس زیاد بین خون و گاز، کاهش افت فشار بین جریان ورودی و خروجی و حجم عملیاتی کم می‌باشد، را ارتقا بخشند. این مقاله به بررسی تاریخچه، خصوصیات ساختاری و عملکردی و هم‌چنین کاربرد‌های بالینی انواع اکسیژناتورها در افراد بزرگسال، کودکان و نوزادان می‌پردازد. علاوه بر آن تکنیک‌های مورد استفاده و عوامل پیشرفت و یا عوامل محدودکننده در آن‌ها نیز مورد بررسی قرار می‌گیرد. هم چنین در این راستا، جدیدترین نمونه‌های اکسیژناتور معرفی شده‌اند. درپایان، توصیف امیدهای آینده در جهت رسیدن به اکسیژناتورهای قابل کاشت می‌تواند ایده و‌ انگیزه‌های کارآمدی را در بین پژوهشگران زیست پزشکی در این زمینه ایجاد کند. Several therapeutic methods require an artificial lung (oxygenator) to replace the physiological function of lung. For instance, in some acute respiratory syndromes, the patient’s lungs are unable to perform their normal function and would need an assistive device to fulfill their performance. Moreover, in cardio-pulmonary bypass, when the heart has stopped pumping, blood is not sent to the lungs, and should be flowed in an extracorporeal circuit, incorporating an oxygenator through a heart-lung machine. The demand to design a proper oxygenator had begun since more than three centuries ago, and has achieved significant achievements so far. Efforts have been devoted to promote the performance characteristics of oxygenators by increasing their hemocompatibility, providing larger contact area between blood and gas phases, reducing blood pressure drop between inlet and outlet flows and lowering their priming volume. This article reviews the history, structural and functional properties of oxygenators and provides a wide perspective of their clinical applications for adults, children and neonates. Moreover, techniques used in different prototypes, as well as limiting factors are discussed. The state of art oxygenators and future aspects towards implantable oxygenators are also introduced which might be effective in motivating biomedical scientists to conduct their researches in this direction. اکسیژناتور, ریه مصنوعی, غشا مویینه, CPB, ECMO Oxygenator, artificial lung, capillary membrane, CPB, ECMO 461 480 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-29-349&slc_lang=fa&sid=1 Hadi Tabesh هادی تابش hadi.tabesh@ut.ac.ir 100319475328460052535 100319475328460052535 Yes Assistant Professor, Department of Life Sciences Engineering, Faculty of New Sciences and Technologies, University of Tehran, Tehran, Iran استادیار، گروه مهندسی علوم زیستی، دانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران، تهران، ایران Zahra Elahi زهرا الهی 100319475328460052536 100319475328460052536 No MSc Student in Chemical/Biomedical Eng, Faculty of New Sciences and Technologies, University of Tehran, Tehran, Iran دانشجوی کارشناسی ارشد مهندسی شیمی- زیست پزشکی، دانشکده علوم و فنون نوین، دانشگاه تهران، تهران، ایران Ghasem Amoabediny قاسم عموعابدینی 100319475328460052537 100319475328460052537 No Assistant Professor, Department of Chemical Engineering, University of Tehran, Tehran, Iran دانشیار، دانشکده مهندسی شیمی، دانشکده فنی، دانشگاه تهران، تهران، ایران Ali Kashefi علی کاشفی 100319475328460052538 100319475328460052538 No Department of Physiology, University Hospital Aachen, RWTH Aachen University, Germany انستیتو فیزیولوژی، دانشگاه آخن، آلمان Khosrow Mottaghy خسرو متقی 100319475328460052539 100319475328460052539 No Professor, Department of Physiology, University Hospital Aachen, RWTH Aachen University, Germany انستیتو فیزیولوژی، دانشگاه آخن، آلمان