fa بررسی اثر کوئرستین بر آسیب های کبدی و کلیوی ناشی از متوترکسات در موش صحرایی نر پرستاری nursing گزارش مورد Case Report چکیده سابقه و هدف: متوترکسات به عنوان داروی شیمی‌درمانی باعث آسیب مزمن هپاتوسلولار، ارتشاح سلول‌های التهابی، استرس اکسیداتیو و آسیب مستقیم روی لوله های کلیه می‌شود. کوئرستین یک فلاونوئید با خواص آنتی‌اکسیدانی و ضد التهابی است. بنابراین، هدف از این پژوهش بررسی اثر کوئرستین روی رفع سمیت کبدی و کلیوی ناشی از متوترکسات می‌باشد. مواد و روش‌ها: در این مطالعه تجربی، 32 سر موش صحرایی به 4 گروه تقسیم شدند. گروه اول (شاهد) غذای معمولی، گروه دوم (تست بدون درمان) متوترکسات تک دوز، گروه سوم متوترکسات با کوئرستین و گروه چهارم (کنترل مثبت) متوترکسات با سیلیمارین دریافت کردند. پس از 5 روز، نمونه های خون تهیه شد وCr, ALP, GOT, GPT، اوره سرم و ظرفیت آنتی‌اکسیدانی پلاسما اندازه‌گیری شدند. بخش های از کبد و کلیه جهت اندازه‌گیری فعالیت آنزیم کاتالاز، مالون دی آلدئید وSOD کبدی وکلیوی و مطالعات هیستوپاتولوژیکی برداشته شد. یافته ها: مقادیر سرمی Cr, ALP, GPT, GOTو MDA کبدی و کلیوی در گروه دوم، نسبت به گروه کنترل افزایش معنی داری (05/0>p) را نشان داد. پارامترهای مذکور به طور معنی‌داری (05/0>p) در گروه دریافت کننده کوئرستین کاهش یافت. FRAP ، SOD، کاتالاز کبدی و کلیوی و اوره سرم در گروه دوم، به طور معنی داری (05/0>p) نسبت به گروه کنترل کاهش یافت. تجویز کوئرستین باعث افزایش معنی‌دار (05/0>p) این پارامترها وکاهش ارتشاحات لنفوسیتی کبدی و کلیوی گردید. استنتاج: بر اساس این نتایج، تجویز کوئرستین در رفع مسمومیت کبدی و کلیوی ناشی از متوترکسات نقش محافظتی دارد که به علت خاصیت آنتی‌اکسیدانی این ماده می باشد. Abstract Background and purpose: Methotrexate as a chemotherapy drug causes chronic liver damage, infiltration of neutrophils, oxidative stress, and direct renal tubular damage. Quercetin is a flavonoid with antioxidant and anti-inflammatory properties. Therefore, the aim of this study was to investigate the effect of quercetin on eliminating the liver and kidney toxicity of methotrexate. Materials and methods: In this experimental study, 32 rats were divided into 4 groups. Group I (control) was given regular diet. Group II received single-dose methotrexate. Group III received methotrexate + a single dose quercetin and the last group (positive control) received methotrexate + a single dose silymarin. After five days, blood samples were taken and the serum GOT, GPT, ALP, Cr, urea and antioxidant capacity of plasma were measured. Some parts of liver and kidney were removed to measure the liver and kidney SOD, MDA, catalase activity and histopathological studies. Results: Serum GOT, GPT, ALP, Cr, and liver and kidney MDA were significantly higher (P<0.05) in group II, compared with those of the control group. These parameters significantly decreased (P<0.05) in group III. Compared to the control group, antioxidant capacity of plasma, activity of the liver and kidney SOD, catalase and serum urea decreased significantly in group II (P<0.05). Administration of quercetin significantly increased these parameters (P<0.05) and decreased hepatic and renal lymphocyte infiltration. Conclusion: According to the results, administration of quercetin could have a protective role in preventing liver and renal toxicity induced by methotrexate which could be due to its antioxidant property. کوئرستین, مسمومیت کبدی, مسمومیت کلیوی, متوترکسات Quercetin, liver toxicity, renal toxicity, methotrexate 25 37 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-4333-76&slc_lang=fa&sid=1 Elham Moradi الهام مرادی 100319475328460051287 100319475328460051287 No General Practitioner, Clinical Biochemistry Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran مرکز تحقیقات بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Esfandiar Heidarian اسفندیار حیدریان heidarian46@yahoo.com 100319475328460051288 100319475328460051288 Yes Professor, Clinical Biochemistry Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran استاد بیوشیمی بالینی، مرکز تحقیقات بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Mostafa Gholami-Arjenaki مصطفی غلامی ارجنکی 100319475328460051289 100319475328460051289 No MSc in Animal Physiology, Clinical Biochemistry Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کارشناس ارشد فیزیولوژی جانوری، مرکز تحقیقات بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Javad Saffari-Chaleshtori جواد صفاری چالشتری 100319475328460051290 100319475328460051290 No MSc in Biochemistry, Clinical Biochemistry Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کارشناس ارشد بیوشیمی، مرکز تحقیقات بیوشیمی بالینی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Gashtasb Mardani گشتاسب مردانی 100319475328460051291 100319475328460051291 No MSc in Environmental Health, Medical Plants Research Centre, Faculty of Health, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کارشناس ارشد بهداشت محیط، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Alireza Karimi-Taghanaki علیرضا کریمی طاقانکی 100319475328460051292 100319475328460051292 No Medical Laboratory Technician, Medical Plants Research Centre, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کاردان علوم آزمایشگاهی، مرکز تحقیقات گیاهان دارویی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران Zahra Normohammadian زهرا نورمحمدیان 100319475328460051293 100319475328460051293 No BSc in Medical Laboratory, Cellular and Molecular Research Center, Shahrekord University of Medical Sciences, Shahrekord, Iran کارشناس علوم آزمایشگاهی، مرکز تحقیقات سلولی مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی شهرکرد، شهرکرد، ایران