fa بررسی کارآیی زئولیت کلینوپتیلولایت برای جذب دگزامتازون از محلول های آبی بهداشت محیط زیست Environmental Health پژوهشي-کامل Research(Original) <p dir="RTL">سابقه و هدف: دگزامتازون یکی از پرمصرف‌ترین گلوکوکورتیکواستروئیدها در مراکز درمانی به شمار می‌رود. با توجه به عدم کارایی روش‌های تصفیه متداول در جداسازی دگزامتازون از فاضلاب، امکان‌سنجی کاربرد جاذب‌های طبیعی جهت حذف مناسب این آلاینده از فاضلاب و سایر منابع آلوده ضرورت دارد. هدف از این مطالعه، بررسی کارایی زئولیت کلینوپتیلولایت در حذف دگزامتازون از محلول‌های آبی در شرایط مختلف و معرفی یک ایزوترم مناسب برای مدل‌سازی فرآیند جذب می‌باشد.</p> <p dir="RTL">مواد و روش‌ها: در این مطالعه تجربی، اثر پارامترهایی هم‌چون <span dir="LTR">pH</span> محلول (4، 7 و 9)، مقدار دوز جاذب (2/0، 6/0و 1 گرم) و زمان تماس (15، 30، 45، 60، 90 و 120 دقیقه) بر ظرفیت جذب کلینوپتیلولایت (بازده جداسازی دگزامتازون) مورد بررسی قرار گرفت. غلظت محلول اولیه نیز 5 میلی گرم در لیتر در نظر گرفته شد. ایزوترم فرآیند جذب نیز به کمک مدل‌های لانگمویر و فرندلیچ مورد بررسی قرار گرفت. غلظت دگزامتازون در محلول ها نیز توسط دستگاه اسپکتروفتومتر نور مرئی- فرابنفش اندازه‌گیری شد. هم چنین از زئولیت کلینوپتیلولایت، قبل و بعد از فرآیند جذب، تصاویر <span dir="LTR">SEM</span> تهیه شد.</p> <p dir="RTL">یافته‌ها: نتایج به دست آمده نشان داد که بیش ترین ظرفیت جذب 13/1 میلی‌گرم بر گرم (بالاترین بازده) و در 4<span dir="LTR">pH=</span>، با استفاده از 2/0 گرم جاذب در زمان 90 دقیقه به دست آمد. با افزایش مقدار جاذب بازده جداسازی افزایش،<br> اما ظرفیت جذب کاهش یافت. سطح ویژه و حجم منافذ زئولیت به ترتیب 91/43&nbsp;سانتی‌متر مربع بر گرم و 1717/0 سانتی‌مترمکعب بر گرم تعیین گردید. مدل لانگمویر نیز به خوبی با داده‌های تجربی مطابقت نمود (99/0= <span dir="LTR">R²</span>).</p> <p dir="RTL">استنتاج: نتایج این مطالعه نشان داد که استفاده از زئولیت کلینوپتیلولایت برای جذب دگزامتازون از محلول‌های<br> آبی مناسب می‌باشد.</p> <p><strong>Background and purpose:</strong> Dexamethasone is one of the most commonly used Glucocorticoids (antibiotics) in medical centers. Conventional treatment methods for removal of Glucocorticoids from wastewaters are not highly efficient, therefore, more effective methods are needed to reduce the entry of these compounds into the environment. The aim of this study was to evaluate the performance of Clinoptilolite zeolite (Cp) in removal of dexamethasone from aqueous solutions, and introducing a suitable isotherm for modeling of the adsorption process.</p> <p><strong>Materials and methods:</strong> In this study, the effect of some parameters including pH of the solution (4, 7 and 9), adsorbent dose (0.2, 0.6 and 1 gr), and contact time (15, 30, 45, 60, 90 and 120 min) were studied on adsorption capacity of Cp. The initial concentration of 5 mgr/l was considered. The isotherm of adsorption process was studied using Langmuir and Freundlich isotherms. The concentration of dexamethasone was measured by UV-visible spectrophotometer. SEM photographs were taken from adsorbent before and after the adsorption process.</p> <p><strong>Results:</strong> The results showed that the maximum adsorption capacity was 1.13 mg/g which was obtained in pH=4, using 0.2 gr adsorbent during 90 min. By increasing the amount of adsorbent, the removal efficiency increased, but adsorption capacity decreased. The specific surface and pores volume of zeolite were 43.91cm²/gr and 0.1717cm³/gr, respectively.&nbsp;The Langmuir model fitted well to the experimental data (R²=0.99).</p> <p><strong>Conclusion:</strong> In this study, Clinoptilolite zeolite was found to be very suitable in removal of dexamethasone from aqueous solutions.</p> دگزامتازون, زئولیت کلینوپتیلولایت, جذب, ایزوترم. dexamethasone, clinoptilolite zeolite, adsorption, isotherm 128 137 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-29-387&slc_lang=fa&sid=1 Ali Akbar Amooey علی اکبر عمویی 100319475328460084384 100319475328460084384 Yes Assistant Professor, Department of Chemical Engineering, Faculty of Technology & Engineering, University of Mazandaran, Babolsar, Iran استادیار، گروه مهندسی شیمی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران Abdoliman Amouei عبدالایمان عموئی iamouei1966@gmail.com 100319475328460084385 100319475328460084385 No Associate Professor, Department of Environmental Health Engineering, Environmental Health Research Center, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran دانشیار، گروه مهندسی بهداشت محیط، مرکز تحقیقات سلامت محیط، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران Hamed Tashakkorian حامد تشکریان 100319475328460084386 100319475328460084386 No Assistant Professor, Cellular and Molecular Biology Research Center, Babol University of Medical Sciences, Babol, Iran استادیار، مرکز تحقیقات بیولوژی سلولی و مولکولی، دانشگاه علوم پزشکی بابل، بابل، ایران Seyed Naeim Mohseni سید نعیم محسنی 100319475328460084387 100319475328460084387 No MSc in Chemical Engineering, Faculty of Technology & Engineering, University of Mazandaran, Babolsar, Iran فوق لیسانس مهندسی شیمی، دانشکده فنی و مهندسی، دانشگاه مازندران، بابلسر، ایران