Journal of Mazandaran University of Medical Sciences

fa مقایسه ویژگی‌های اپیدمیولوژیکی، بالینی و آزمایشگاهی مبتلایان به سل در قبل و دوران پاندمی کووید-19 در شهرستان ساری Comparison of the Epidemiological, Clinical, and Laboratory Characteristics of Tuberculosis Patients Before and During the COVID-19 Pandemic in Sari عفوني infection گزارش کوتاه Brief Report سابقه و هدف: بیماری سل یکی از مهم‌ترین بیماری‌های عفونی دنیا است که سالانه میلیون‌ها نفر را مبتلا و جان بسیاری را می‌گیرد. پاندمی کووید-19 با تأثیر بر سیستم‌های بهداشتی، روند تشخیص و درمان سل را تحت تأثیر قرار داده است. این مطالعه با هدف بررسی تفاوت‌های اپیدمیولوژیکی، بالینی و آزمایشگاهی بیماران مبتلا به سل قبل و در دوران پاندمی کووید-19 در شهرستان ساری، انجام پذیرفت. مواد و روش ‌ها: این مطالعه مقطعی-تحلیلی، شامل کلیه بیماران 18 سال به بالا مبتلا به سل در شهرستان ساری از فروردین 1397 تا تیر 1398 و فروردین 1399 تا تیر 1400 بود. داده‌ها از مراکز بهداشتی جمع‌آوری و پس از کدبندی محرمانه‌سازی شدند. متغیرهای دموگرافیک، سابقه پزشکی و نتایج آزمایش‌های تشخیصی بررسی شدند. تشخیص براساس روش‌های استاندارد اسمیر و کشت بود. تحلیل آماری با نرم‌افزار SPSS و آزمون‌های  t-testو کای‌دو انجام شد. یافته‌ها: در مجموع 196 بیمار مورد بررسی قرار گرفتند که 71 درصد مرد بودند. گروه اول بیماران 115 نفر بودند که پیش از آغاز همه‌گیری کووید-19 مبتلا به سل شدند و گروه دوم 81 نفر بودندکه پس از پایان همه‌گیری مبتلا شدند. تفاوت معنی‌داری در ویژگی‌های جمعیت ‌شناختی قبل و بعد پاندمی دیده نشد. میانگین مدت بستری در بیمارستان پس از پاندمی کاهش معنی‌داری داشت (0/001< P). نتایج اسمیر مثبت پیش از درمان در دوران پاندمی افزایش یافته بود (0/05=P). سایر متغیرهای کلیدی مانند فاصله زمانی تشخیص و شروع درمان تغییری نکردند. نرخ مثبت هم‌ابتلایی با HIV پایین بود. دوره درمان و نتایج نهایی درمان تفاوت اساسی بین دو گروه نداشت. استنتاج: همه‌گیری کووید-19 تأثیر قابل توجهی بر برخی ویژگی‌های بالینی و مدیریت بیماران سل داشت، اما مسیرهای کلیدی تشخیص و درمان حفظ شد. نیاز به تقویت نظام مراقبت‌های بهداشتی برای مدیریت بهتر بیماری‌های عفونی در شرایط بحران‌های آینده احساس می‌شود.   Background and purpose: Tuberculosis (TB) is a major infectious disease worldwide, affecting millions of people annually and resulting in substantial mortality. The COVID-19 pandemic has disrupted health systems globally, influencing TB diagnosis and treatment processes. This study aimed to compare the epidemiological, clinical, and laboratory characteristics of TB patients in Sari before and during the COVID-19 pandemic. Materials and methods: This cross-sectional, analytical study included all TB patients aged 18 years and above in Sari from April 2018 to July 2019 (pre-pandemic) and from April 2020 to July 2021 (during the pandemic). Data were retrieved from health centers and anonymized following coding. Demographic variables, medical history, and diagnostic test results were systematically reviewed. TB diagnosis was based on standard smear microscopy and culture methods. Statistical analyses were performed using SPSS software, employing t-tests and chi-square tests. Results: A total of 196 TB patients were included, of whom 71% were male. The pre-pandemic group comprised 115 patients, while the post-pandemic group included 81 patients. No significant differences were observed in demographic characteristics between the two periods. The average hospital stay decreased significantly during the pandemic (P< 0.001). The proportion of positive smear results at diagnosis increased during the pandemic (P= 0.005). Other key variables, including the time interval between diagnosis and treatment initiation, remained unchanged. The rate of HIV co-infection was low. Treatment duration and final treatment outcomes did not differ significantly between the two groups. Conclusion: The COVID-19 pandemic had a significant impact on certain clinical features and aspects of TB patient management, while essential diagnostic and treatment pathways remained largely maintained. Strengthening healthcare systems is crucial to ensure effective management of infectious diseases during future public health crises.   سل, کووید-19, بیماری‌های عفونی, چالش های بهداشتی tuberculosis, COVID-19, infectious diseases, health challenges 111 117 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-17983-3&slc_lang=fa&sid=1 Lotfollah Davoodi لطف اله داودی lotfdavoodi@yahoo.com No Associate Professor, Department of Infectious Diseases, Antimicrobial Resistance Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشیار، گروه عفونی، مرکز تحقیقات مقاومت های میکروبی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mehran Asadi-Aliabadi مهران اسدی علی آبادی Mehran_asadi_a@yahoo.com No Assistant Professor, Health Sciences Research Center, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran استادیار، مرکز تحقیقات علوم بهداشتی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Mohammad Hossein nia محمد حسین نیا Mhadv13@yahoo.com Yes Medical Student, Student Research Committee, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجو پزشکی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Sara Eslami سارا اسلامی sara.eslami6326@gmail.com No Medical Student, Student Research Committee, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجو پزشکی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران Pooria Sobhanian پوریا سبحانیان drpooriasobhanian@outlook.com No Medical Student, Student Research Committee, Faculty of Medicine, Mazandaran University of Medical Sciences, Sari, Iran دانشجو پزشکی، کمیته تحقیقات دانشجویی، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی مازندران، ساری، ایران