fa تغییرات زمانی و مکانی غلظت نیترات و نیتریت منابع آب آشامیدنی شهرستان کهگیلویه با استفاده از سیستم اطلاعات جغرافیایی(GIS) بهداشت health گزارش کوتاه Brief Report سابقه و هدف : نیترات یکی از آلوده کننده های منابع آب زیرزمینی است که عمدتاً در ارتباط با مناطق کشاورزی و محدوده های دفع فاضلاب می باشد . هدف از این بررسی ، تعیین تغییرات مکانی و زمانی نیترات و نیتریت منابع آب می باشد. (Geographic Information system) GIS آشامیدنی شهرستان کهگیلویه با استفاده از مواد و روش ها: مطالعه حاضر از نوع توصیفی مقطعی در سال 1391 بود که بر روی 18 منبع آب شرب و تعداد 108 نمونه در شهرهای مختلف شهرستان که گیلویه صورت گرفت و نتایج آنالیز 5 ساله آرشیو شده ، توسط شرکت آب و نسخه 16 و آزمون همبستگی پیرسون مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. SPSS ، نسخه 3 و 9 GIS فاضلاب با نر مافزار 18 و در تابستان و زمستان سال 1389 به ترتیب برابر با /5±1/ یافته ها: میانگین غلظت نیترات در سال 1385 برابر با 5 20 میلی گرم در لیتر بود که همبستگی مستقیمی بین سال و افزایش غلظت نیترات و جود داشت /83±2/ 20± و 2 4/6 غلظت نیتریت در بیش تر سال ها ثابت بوده است . تغییرات مکانی نشان دهنده کیفیت بدتر در قسمت .(R =0/92 ،p= 0/01) شمال غربی بود. بهترین روش درون یابی برای نیترات و نیتریت کریجینگ معمولی بوده است. استنتاج: طبق نتایج میزان نیترات روند افزایشی داشته و در بعضی قسمت ها در حال افزایش یافتن بیش از استاندارد می باشد. دلایل آن زمین شناسی منطقه و کشاورزی می باشد که جهت جلوگیری از این روند، حریم گذاری چاه ها، استفاده از رودخانه جهت تأمین آب کشاورزی، ساخت تصفیه خانه فاضلاب و غیره باید صورت گیرد Background and purpose: Nitrate is one of the pollutants of groundwater resources which is easily found in agricultural and wastewater disposal areas. The aim of this study was to determine the spatial and temporal variations of nitrate and nitrite in drinking water resources of Kohgiluyeh -a city in Iran- using Geographic Information System (GIS). Materials and methods: This cross-sectional study was carried out in 2011 in which 18 sources of drinking water (108 samples) and results of five-year-archived analysis in Water and sewage Co of Kohgiloyeh were studied applying GIS software ver. 9.3, SPSS ver. 16, and Pearson correlation test. Results: The results showed that the mean of nitrate concentration in 2007 was 18.5 ± 1.5 and in the summer and fall of 2011 was 20 ± 4.6 and 20.83 ± 2.2 ppm, respectively which indicates a direct correlation between years and the increase in nitrate concentration (R= 0.92, P= 0.01). However, the nitrite concentration was found steady in most years. The spatial variations represent worse quality of northwest. Ordinary kriging is the best interpolation method for nitrate and nitrite. Conclusion: According to the results, the concentration of nitrite and nitrate has increased during the past years and in some parts are even rising more than the standard levels. The reasons could be regional geology and agricultural and to prevent such problems protecting the wells, using river water for agriculture, and construction of wastewater treatment plants could be of great benefit. نیترات, نیتریت,GIS, دهدشت, تغییرات زمانی و مکانی Nitrate, nitrite, GIS, dehdasht, temporal and spatial variation 258 263 http://jmums.mazums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-27-58&slc_lang=fa&sid=1 MohammadAli Zazouli محمدعلی ززولی No علوم پزشکی مازندران Mansour BarafrashtehPour منصور برافراشته پور bmansoor50@yahoo.com Yes علوم پزشکی مازندران Zahra BarafrashtehPour زهرا برافراشته پور No علوم پزشکی مازندران Vahid Ghalandari وحید قلندری No علوم پزشکی مازندران