دوره 28، شماره 160 - ( اردیبهشت 1397 )
جلد 28 شماره 160 صفحات 75-56 |
برگشت به فهرست نسخه ها
Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:
Hoseyn Khezri P, Hatami Manesh M, Haghshenas A, Mirzaei M, Arbabi M, Mohammadi Bardkashki B. Source Identification and Ecological Risk Assessment of Polycyclic Aromatic Hydrocarbons in Surface Sediments
)Case Study: Pars Special Economic Energy Zone(
. J Mazandaran Univ Med Sci 2018; 28 (160) :56-75
URL: http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-10301-fa.html
URL: http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-10301-fa.html
حسین خضری پریسا، حاتمی منش مسعود، حق‌شناس آرش، میرزائی محسن، اربابی محسن، محمدی برد کشکی بهزاد. تعیین منشأ و ارزیابی مخاطره اکولوژیکی ترکیبات حلقوی چند هسته‌ای (PAHs) در رسوبات سطحی:
(مطالعه موردی: منطقه ویژه اقتصادی پارس جنوبی)
. مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران. 1397; 28 (160) :56-75
پریسا حسین خضری 
، مسعود حاتمی منش ، آرش حق‌شناس ، محسن میرزائی* ، محسن اربابی ، بهزاد محمدی برد کشکی
، مسعود حاتمی منش ، آرش حق‌شناس ، محسن میرزائی* ، محسن اربابی ، بهزاد محمدی برد کشکی
چکیده: (8085 مشاهده)
سابقه و هدف: ترکیبات حلقوی چند هسته‌ای (PAHs)به دلیل خصوصیاتی نظیر ثبات شیمیایی، تجزیه‌پذیری کم، داشتن قدرت تجمع زیستی و سمیت بالا برای موجودات زنده به‌عنوان یکی از آلاینده‌های خطرناک و اولویت‌دار محیطزیست محسوب می‌شوند. بنابراین با توجه به وجود منابع آنها در سواحل خلیج‌فارس هدف مطالعه حاضر، تعیین منشأ و ارزیابی ریسک اکولوژیکی غلظت ترکیبات PAHs در رسوبات ساحلی منطقه ویژه‌ی اقتصادی- پارس جنوبی است.
مواد و روش‌ها: جهت بررسی غلظت ترکیبات PAHs، ۱۶ ایستگاه در طول سواحل مطالعاتی انتخاب و در هر ایستگاه ۲ نمونه برداشت شد. پس از آماده‌سازی و استخراج نمونه‌ها با روش سوکسله غلظت آنها با استفاده از دستگاه HPLC تعیین، و جهت ارزیابی مخاطره اکولوژیکی و تعیین منشأ آنها از شاخص‌های ارزیابی سمیت و نسبت‌های تشخیصی استفاده شد.
یافته‌ها: متوسط غلظت ترکیبات PAHs در رسوبات سطحی ۴۴/۵۴ ±۷۲/۲۹۲ نانوگرم بر گرم وزن خشک به دست آمد. بررسی شاخص‌های محیط زیستی؛ میانگین دامنه آثار متوسط ترکیبات PAHs ( M-ERM-Q و M-PEL-Q)، اکی‌والان سمیت (TEQ) و اکی والان جهش‌زایی (MEQ) نشان داد که مقادیر به‌دست‌آمده، کم‌تر از حد مجاز این شاخص‌هاست. مقایسه غلظت ترکیبات PAHs با استانداردهای کیفیت رسوبNOAA، SQGs، EPA نشان داد، مقادیر به‌دست آمده برای همه ترکیبات از استانداردهای (PEC،TEC، PEL، TEL، ERM) کم‌تر می‌باشد، اما در بین این ترکیبات میانگین غلظت (Acl) نسبت به میزان استاندارد ERL وغلظت Acl ، Ace و Phe نسبت به آستانه سمیت EPA بیش‌تر می‌باشد.
استنتاج: براساس نتایج، وضعیت آلودگی در منطقه برای ترکیبات PAHs، در حد متوسط بوده و هر دو منشا پتروژنیک و سوختی در ورود این ترکیبات به رسوبات ساحلی بسته به موقعیت ایستگاه و منابع آلایندگی آن نقش دارند. همچنین از نظر ریسک اکولوژیکی این ترکیبات خطر کمی برای موجودات زنده دارند.
مواد و روش‌ها: جهت بررسی غلظت ترکیبات PAHs، ۱۶ ایستگاه در طول سواحل مطالعاتی انتخاب و در هر ایستگاه ۲ نمونه برداشت شد. پس از آماده‌سازی و استخراج نمونه‌ها با روش سوکسله غلظت آنها با استفاده از دستگاه HPLC تعیین، و جهت ارزیابی مخاطره اکولوژیکی و تعیین منشأ آنها از شاخص‌های ارزیابی سمیت و نسبت‌های تشخیصی استفاده شد.
یافته‌ها: متوسط غلظت ترکیبات PAHs در رسوبات سطحی ۴۴/۵۴ ±۷۲/۲۹۲ نانوگرم بر گرم وزن خشک به دست آمد. بررسی شاخص‌های محیط زیستی؛ میانگین دامنه آثار متوسط ترکیبات PAHs ( M-ERM-Q و M-PEL-Q)، اکی‌والان سمیت (TEQ) و اکی والان جهش‌زایی (MEQ) نشان داد که مقادیر به‌دست‌آمده، کم‌تر از حد مجاز این شاخص‌هاست. مقایسه غلظت ترکیبات PAHs با استانداردهای کیفیت رسوبNOAA، SQGs، EPA نشان داد، مقادیر به‌دست آمده برای همه ترکیبات از استانداردهای (PEC،TEC، PEL، TEL، ERM) کم‌تر می‌باشد، اما در بین این ترکیبات میانگین غلظت (Acl) نسبت به میزان استاندارد ERL وغلظت Acl ، Ace و Phe نسبت به آستانه سمیت EPA بیش‌تر می‌باشد.
استنتاج: براساس نتایج، وضعیت آلودگی در منطقه برای ترکیبات PAHs، در حد متوسط بوده و هر دو منشا پتروژنیک و سوختی در ورود این ترکیبات به رسوبات ساحلی بسته به موقعیت ایستگاه و منابع آلایندگی آن نقش دارند. همچنین از نظر ریسک اکولوژیکی این ترکیبات خطر کمی برای موجودات زنده دارند.
واژه‌های کلیدی: ترکیبات حلقوی چند هسته‌ای (PAHs)، ارزیابی خطر اکولوژیکی، رسوبات سطحی، سمیت، منطقه ویژه اقتصادی پارس جنوبی
نوع مطالعه: پژوهشي-کامل |
موضوع مقاله:
بهداشت محیط زیست
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
Articles Copyright © The Author(s). Owned by Mazandaran University of Medical Sciences.
تماس با ما
ساری- میدان معلم- ساختمان شماره2 دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی مازندران- طبقه سوم- معاونت تحقیقات و فناوری- دفترمجله
تلفن: 01134484874
پست الکترونیکی : jmums
mazums.ac.ir
