بهزاد مصباح زاده، محمد مهدی حسن زاده طاهری، خدیجه وظیفه شناس درمیان، نگار مودی، مهران حسینی،
دوره 31، شماره 206 - ( 12-1400 )
چکیده
سابقه و هدف: در طب سنتی ایران دانههای گیاه اکلیلالملک (Astragalus hamosus L.) جهت اهداف درمانی متعددی توصیه میشوند. این مطالعه با هدف بررسی اثرات مصرف همزمان متفورمین و عصاره الکلیاکلیلالملک بر گلوکز و پارامترهای تولید مثلی در موشهای نر دیابتی اجرا شد.
مواد و روشها: در این پژوهش تجربی عصاره الکلی اکلیلالملک به روش خیساندن تهیه شد. موشهای صحرایی نر دیابتی به مدت 28 روز متوالی با متفورمین (mg/kg 500) و عصاره اکلیلالملک در دوزهای mg/kg150 و mg/kg300 بهصورت جداگانه و یا ترکیبی، بهصورت خوراکی تیمار شدند. در پایان پارامترهای قند خون ناشتا، تستوسترون، کیفیت اسپرم (تعداد، تحرک، حیات)، بافتشناسی و پراکسیداسیون لیپیدی بیضهها ارزیابی شدند.
یافتهها: در مقایسه با موشهای دیابتی تیمار نشده، عصاره اکلیلالملک سطح تستوسترون و پارامترهای اسپرمی (تعداد، تحرک و حیات) را بهطور معنیداری ارتقا و پراکسیداسیون لیپیدی را کاهش داد (0/01< P)، اما اثر کاهنده قند خون نداشت (0/05> P). مصرف همزمان عصاره با مت فورمین اثرات سودمند مت فورمین بر روی تستوسترون (0/01< P) و پراکسیداسیون لیپیدی (0/001< P) را افزایش داد. مصرف همرمان عصاره در بالاترین دوز (mg/kg 300) با مت فورمین توانست بهطور معنیداری اثرات مت فورمین بر شاخصهای بافت شناسی بیضه را بهبود بخشد (همگی 0/5< P)، اما تاثیر معنیداری بر روی پارامترهای اسپرمی نداشت.
استنتاج: اکلیل الملک اثر کاهنده قندخون ندارد و مصرف همزمان آن با متفورمین تداخلی در اثرات کاهنده قندخون این دارو ایجاد نمیکند. اما اثر هم افزایی مثبتی در بهبود پراکسیداسیون لیپیدی، سطح تستوسترون و بافتشناسی بیضه با مت فورمین دارد.