Khanaghaii M, Khoshnazar Z, Mohammadi-Sarab S, Hashemi Dezzaki F, Hosseini Koukamari P. Attitudes Towards Older Adults and Aging in Iran: A Scoping Review. J Mazandaran Univ Med Sci 2026; 36 (261) :247-259
URL:
http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-23161-fa.html
خانقائی مبینا، خوش نظر زاهده، محمدی سراب سوما، هاشمی دزکی فاطمه، حسینی کوکمری پریسا. نگرش به سالمندان و روند سالمندی در ایران: یک مرور دامنهای. مجله دانشگاه علوم پزشکی مازندران. 1405; 36 (261) :247-259
URL: http://jmums.mazums.ac.ir/article-1-23161-fa.html
چکیده: (18 مشاهده)
سابقه و هدف: ایران با سرعت در حال پیر شدن است. درک نگرش اجتماعی به سالمندان برای سیاستهای سلامت، محیطهای دوستدار سالمند و همبستگی بیننسلی حیاتی است. نگرش به سالمندی تحت تأثیر هنجارهای فرهنگی، انتظارات اجتماعی، تجربیات فردی و عوامل ساختاری شکل میگیرد. با وجود اهمیت، شواهد موجود پراکنده و ناهمگن هستند. این مرور دامنهای با هدف بررسی نگرش به سالمندان در ایران، شناسایی الگوها، شکافهای روششناختی و اولویتهای پژوهش آینده، انجام پذیرفت.
مواد و روش ها: این مرور دامنهای بر اساس چارچوب آرکسی و اومالی و راهنمای PRISMA-ScR انجام شد. جستجو در ژوئن ۲۰۲۶ در PubMed، Scopus، SID، Magiran بدون محدودیت زمانی و زبانی انجام گرفت. جستجوی دستی Google Scholar به عنوان مکمل انجام شد. دو پژوهشگر مستقل عناوین، چکیدهها و متن کامل مقالات را غربالگری کردند. مطالعات بر اساس معیارهای ورود و خروج انتخاب و دادهها با استفاده از فرم استاندارد توسط دو مرورگر مستقل استخراج شد.
یافتهها: از ۱۱۰۱۴ رکورد، ۲۷ مطالعه وارد شدند. اغلب مطالعات مقطعی توصیفی و تنها یک مطالعه کیفی بود. جمعیتها شامل سالمندان، عموم، کارکنان سلامت، دانشجویان پزشکی بودند. نگرش عموم از خنثی تا نسبتاً مثبت و متأثر از هنجارهای فرهنگی، تفاوت نسلی و تعامل با سالمندان بود. در سالمندان، امید، حمایت اجتماعی و رضایت از زندگی با نگرش مثبت همراه بود. کارکنان سلامت و دانشجویان پزشکی نگرش خنثی تا مثبت داشتند، اما دانش محدود سالمندشناسی چالش بود. سن، تحصیلات، حمایت اجتماعی و تعامل با سالمندان عوامل اصلی بودند. ناهمگونی روششناختی، استفاده ناهماهنگ از ابزارهای معتبر و کمبود پژوهش کیفی نیز مشهود بود.
استنتاج: نگرش به سالمندی در ایران حاصل تعامل عوامل فردی، اجتماعی و فرهنگی است. غلبه مطالعات کمی و نبود پژوهش کیفی، شکاف در درک تجربیات زیسته را نشان میدهد. تقویت آموزش سالمند شناسی، مداخلات متناسب با فرهنگ و سرمایهگذاری در پژوهش کیفی برای حمایت از سیاستهای فراگیر سالمندی و بهبود رفاه سالمندان ایران ضروری است.
نوع مطالعه:
مروری |
موضوع مقاله:
بهداشت